Tendencje upowszechniania eduk przedszkolnej dla dzieci na świecie .W Pollsce-tendencja odwrotna.
PEDAGOGIKA WCZESNOSZKOLNA –PRZEDMIOT BADAŃ I PERSPEKTYWY ROZWOJU W ŚWIECIE ZMIAN WEDUKACJI ELEMENTARNEJ
-subdyscyplina pedagogiczna,która zajmuje się problematyka kształcenia i wychowywania dzieci w wieku wczesnoszkilonym.
:część ogólna (teorie, koncepcje,syntezy),część szczegółowa(metodyka-edukacja mat,językowa,przyrodnicza,artystyczna,fizyczna)
*podejście pryncypialno -dedukcyjne(szukanie rozwiazań w koncepcjach,poza praktyką edukacyjną)
*podejsie dynamiczno-indukcyjne(pochylanie się nad praktyka eduk,obserwowanie tego co się dzieje w szkole i szukanie sposobów dzialania i weryfikowanie na bieżąco tych działań.sposoby te się ciągle zmieniają tzw.permanentna refleksja nad celami kształcenia
#nauczyciel –refleksyjnym praktykiem( musi tworzyc własne teorie)
#metodyka musi spotkac się z praktyka na drodze refleksji nad celami kształcenia
RELACJE MIEDZY FAKTAMI (DANYMI ) I ICH WYJASNIENIAMI S.A. 4 RODZAJE ZWIAZKÓW:
*modele teoretyczne-model>poszukiwanie danych
tworzone sa w 1 dziedzinie wiedzy(np.psychologii) i przenoszone na inne (mniej zaawansowane w rozwoju np.pedagogice). Próbuje koncepcje zastosowac w praktyce .Szukanie ilustracji dla koncepcji teoretycznej. Stosuje model teoretyczny w koncepcji , poczucie pewności i słuszności ,,jedynej ‘’ metody
*teorie dedujkcyjne-teoria>fakty
logicznie uporządkowane systemy teoretyczne.Możliwy kierunek dwustronny..Mam opis rzeczywistości (zamkniety w teorii) i zmian czego w tej teorii mam poszukiwac.Próba weryfikacji teoretycznych załozen w praktyce, modyfikacji teorii- dzialanie w dwie strony.
*teorie funkcjonalne-teoria<>fakt
odnosza się do niewielkich obszarów i są scisle zwiazane z faktami(np.nauka czytania).Dynamiczna wymiana teorii poprzez zastosowanie jej w praktyce.Jeżeli stosuję jakaś metode w ppraktyce a ona się niesprawdza, weryfikuje metode ,stosuje w praktyce inna również metode(sojusz metod0.Uzyskane dane modyfikuja wczesniejsze załozenia (np.stosowanie kilku różnych metod w nauce czytania) zmiany>dynamizm
*teorie indukcyjne-fakty>teoria
przedmiotem refleksji jest praktyka,zaczyna się od faktów.praktyka nie opiera się na faktach.Refleksja nad praktyka prowadzi do uogólnien.Przystapienie do praktyki bez teoretycznych założeń, późniejsze uogólnienia sciśle zwiazane z praktyka.
Model teoret. i dedukc. Dopuszcza tylko sztywnośc ,wyższośc teorii .W modelu deukcyjnym możliwa pewna weryfikacja.’
Teoria funkcj. I induk. To ciagły namysł,refleksja i weryfikacja.
WYKŁADII
ZNACZENIE EDUKACJI PRZEDSZKOLNEJ NA PODSTAWIE BADAŃ I DOSWIADCZEŃ MIEDZUNARODOWYCH
Np.skolaryzacja przedszkolna we Francji 96%
U nas regres-60 w miastach, wies16-29%
Obowiazkowa edukacja dzieci 6 letnich (1976-zerówka powołana do życia)
Znaczacy wpływ przedzszkola na rozwój dziecka-badania miedzynarodowe
Mozliwośc skorzystania z eduk.przedszk. daje szanse rozwoju pewnych postaw, zainteresowań ,umiejetnosci gł. uczenia się.
Istnieje na to wiele dowodów:
*badania podłuzne absolwentów przedszkoli :
-na poziomie szkoły sredniej
-w wieku 19 i 27 lat
-grupa porównawcza(młodzi ludzie, którzy nie uczęszczali do przedszkoli)
*wyniki badań po 27 latach:
-znacznie wieksza liczba zarabiajacych miesiecznie >2000$ (29% do 7%)
-wieksza liczba posiadajacych domy (36% do 13%)
-wyższy poziom wykształcenia (71 do 54 %)
-znacznie mniejsza liczba osób korzystajacych z pomocy społecznej(59 do 80 %)
-mniejszy procent ludzi w konflikcie z prawem,mniejsza liczba aresztowanych(7 do 25 %)
korzyści ekonomiczne:
~brak wydatków na pobyt w wiezieniu
~brak kosztów pomocy społecznej
~wpływy do budzetu z podatków zarabiajacych osób
~każdy zainwestowany w przedszkole 1000$ zwraca się siedmiokrotnie
Badania tego projektu dostarczyły dowodów na to ,że:
-edukacja przedszkolna ma wpływ na dalsze zycie dziecka
-uczestnictwo w uporzadkowanej i stymulujacej rozwój działalnosci przedszkola ułatwia dzieciom z niekorzystnych srodowisk osiagnięcie długo trwałych korzysci
-wsród dzieci pochodzacych z bezpiecznych,stabilnym domów podejmujacych twórcze działania edukacyjne , nie dostrzega się az tak duzego wpływu edukacji przedszkolnej na ich dalsze losy zyciowe
-PODŁUZNE
-ISTNIEJE WYRAŹNY ZWIAZEK MIEDZY DOSWIADCZENIEM EDUKACYJNYM ZDOBYTYM W PRZEDSZKOLU A OSIAGNIECIAMI SZKOLNYMI DZIECI W WIEKU 10 LAT (CZYTANIE ZE ZROZUMIENIEM,UMIEJETNOSCIMATEMATYCZNE,ZACHOWANIA SPOŁECZNE)
-DZIECI Z NIEKORZYSTNYCH SRODOWISKUCZĘSZAJACE DO PRZEDSZKOLA UZYSKAŁY WYŻSZE WYNIKI W ZAKRESIE WYMIENIONYCH UMIEJETNOSCI NIŻ ICH KOLEDZY BEZ DOSWIADCZENIA PRZEDSZKOLNEGO
-TYPY PLACÓWEK PRZEDSZKOLNYCH : NAJWIEKSZY WPŁYW NA PÓŹNIEJSZE SUKCESY W SZKOLE MAJA DOBREJ JAKOSCI PRZEDSZKOLA :
~STABILNE
~WYSOKO WYKWALIFIKOWANA KADRA
~WARTOSCIOWY PROGRAM
~NIEZBYT LICZNA GRUPA (8-12 )
*obowiazek szkolny od4/5 roku
*rózne typy przedszoli:
-nursery to bardziej wykwalifikowane ( dzieci wybierały konkretny rodzaj aktywnosci były ukierunkowane na cel)
-playgroups to kilka razy w tygodniu na krócej, często z rodzicami, dzieci same wybieraja zabawe edukacyjna , nauczyciel rola konsultacyjna ( dzieci mniej wytrwałe )
#do lepszych niezaleznych przedszkoli uczęszczaja dzieci z rodzin o wysokim statusie społecznym
#odwrotnie w samorzadowych
M.Cllerk o efektywnosci edukacji przedszkolnej:
-uczęszczanie do przedszkola 3 i 4 latków wpływa pozytywnie na ich rozwój, szczególnie gdy dzieci pochodza z niekorzystnych srodowisk
-korzysci intelektualne wyniesione z przedszkola często zanikają po okresie nauczania poczatkowego
-nie ma dostatecznych dowodow na to ze okreslone typy programów eduk. Przepszkolnej sa bardziej efektywne od innych
Cechy programów majacych wpływ na dalszy rozwój dziecka:
-rozwijanie wiary i zaufania we własne mozliwości
-umiejetnośc koncentracji na zadaniach poznawczych i uczenie wytrwałosci w ich rozwiazywaniu(model edukacyjny:planuj-wykonaj-sprawdz)
-śmiałość,towarzyskość dzicka i pogodnego,pozytywnego stosunku do życia
Model programu edukacji dla przedszkoli:
-planowanie-umozliwia sięplanowanie działań z udziałem osoby dorosłej
-wykonywanie-dziecko samodzielnie i we własnym tempie realizuje ten plan, kończenie zadań, zaufanie wewłasne możliwości
-sprawdzenie-zachęca się dzieci do zastanowienia się nad swoimi osiagnieciami, do oceny działań w rozmowie z dorosłym lub kolegami
WYKŁAD III
EDUKACJA ELEMENTARNA W KRAJACH UE
WYKŁAD IV
Model szkolny(Grecja, Hiszpania,Francja,Irlandia-dzieci w tym samym wieku)
Model rodzinny(Dania,Luksemburg,Niemcy,Finlandia,Szwecja-placówki pozaszkolne, różny wiek)
Programy ed.przedszkolnej:
*cele edukacji przedszk.
-samodzilno,śc
-odpowiedzialność
-dobre samopoczucie
-wiara w siebie
-postawy obywatelskie
-przygotowanie do uczenia się
-nacisk na rozwijanie podstawowych umiejetnosci, predyspozycji psychicznych,poznawczych(basic skills)
*znaczenie współpracy z rodzina-wspieranie rodziców w wzbogacanie srodowiska dziecka
*niektóre kraje okreslaja bardziej szczegółowe umiejetnosci
*obszary zdobywania wiedzy przez dziecko:
-jezyk w mowie i piśmie
-matematyka
-wprowadzenie do przedmiotów artystycznych
-wprowadz. Do przedm. Przyrodniczych
-wychowanie fizyczne
-dodatkowo elementy folkloru,technologia informacji,języki obce,elementy eduk.zdrowotnej
*znaczenie stałego monitorowania postępów dziecka poprzez obserwacje
*najbardziej zalecane podejście zakłada dostosowanie metod do potrzeb dziecka
Głownym kryterium dopuszczenia dziecka do obowiazkowej nauki w szkole jest wiek, w niektórych krajach dodatkowym kryterium jest dojrzałośc dziecka
SZKOLNICTWO PODSTAWOWE
*odrebny szczebel szkolnictwa lub część jednolitej struktury
-11państw odrebny w systemie eduk.
-6 krajów elementy jednolitej struktury ksztłcenia obowiazkowego do 16 r.ż.
#liczba uczniów w klasie-min.10-max.35(w Polsce min25,w Ausrii10)
#przedmioty obowiazkowe:jezyk ojczysty,matematyka,humanistyczne i przyrodnicze,jezyki obce,sport,przedmioty artystyczne,religia,informatyka,elast. rozkład zajęć,
-zróżnicowana liczba h na pszczególne przedmioty
-metody do interpretacji nauczyciela
-podręczniki lub karty pracy
#promocja automatyczna lub pod warunkiem powtarzania roku
WYKŁADV
EDUKACJA ELEMENTARNA CD.
Od 1998r National Curriculum-krajowy program nauczania, zawiera:
-deklarację celów edukacyjnych
-definicje głównych obowiazkowych etapów kształcenia
-szczegółowe programy nauczania
-poziomy osiagnięc
*cele: deklaracja celów edukacyjnych,
przygotowanie do mozliwości, obowiazków,doswiadczeń dorosłego zycie
*4 obowiazkowe etapy kształcenia
*programy nauczania sa podstawa pracy nauczyciela, normują treści i oczekiwane osiagniecia w 4 centralnych przedm(ang,mat,przyroda,?) i 8 podstaw +religia
*poziomy osiagnięć
-definiowanie ich w oderwaniu od wieku dzieci
-najwazmniejsze jest uchwycenie postepu w osiagnieciach szkolnych
-10 poziomów osiagnięć uczniów w zakresie posczeg. przedmiotów (mierzony za pomoca testów)
Zmiany 2000r.
*programy szkolne
-obejmuje proces uczenia się ,doswiadczenia, które każda szkoła planuje dla swoich uczniów
*program krajowy
-jest istotnym składnikiem programu szkonego
#Edukacja wpływa na wartośc społeczeństwa i odzwierciedla je określa jakim chcemy być społeczeństwem.edukacja to droga do równości szans,zdrowej i sprawiedliwej demokracji, produktywnej gospodarki,trałego rozwoju .Zaangażowanie jednostek, rodziców,pracowników i obywateli w zmiany społeczne, ekonomiczne i kulturowe
Dwa głowne cele edukacji:
*program szkolny ma umozliwiać wszystkim uczniom uczenie się i osiaganie wyników
*ma promowac duchowy moralny, społeczny i kulturowy rozwój do mozliw.,obowiazk. I doświadczeń życiowych
#zasadnicze umiejetości uczenia się:czytanie,liczenie,technologia i komunikwanie się ,umiejetności fizyczne
#umiejetnosci podstawowe:
-przetwarzanie inf
-rozumowanie
-twórcze myslenie
-ocenianie
-zarzadzanie pieniędzmi
#idealny absolwent-dobrze poinformowany i opiekuńczy obywatel liberalnego społeczeństwa demokratycznego. Swojw przedsiebiorczośc i niezalezność umysłową wykorzystuje do budowania wspólnoty narodowej. Szanuje róznice kultur i przekonań , świadomy problemów ponadnarodowych i globalnych, rozumie główne osiagniecia ludzkie w różnych dziedzinach
1967 pod wpływem plawdenizmu wprowadzono zmiany:
-w archtekturze szkoły-plan otwarty
-zintegrowany dzień-odejscie od podziału klasowo0lekcyjnego
-zindywidualizowanie pracy z dziećmi
-programowanie pracy w grupach
WYKŁADVI
REFORMA EDUKACJI W POLSCE
*Wprowadzenie reformy99
*cel-wyrównanie szans edukacyjnych młodych ludzi
*Upowszechnienie wykształcenia sredniego i wyzszego
*podniesienie jakości nauczania i wychowania
#ZMIANY
-finansowanie szkól podstaw-gminy
-nowe zasady awansu zawodowego nauczycieli
-nowy szczebel szkolnictwa-gimnazjum i redukcja szkolnictwa zawodowego
-szkoły zyskuja kontrole nad tresciami kształcenia i wychowania
-nowy sposób nadzorowania szkół i placówek
-reforma doskonalenia zwodowego
#PODSTAWOWE DOKUMENTY REFORMY
-statut szkoły
-podstawa programowa kształcenia ogólnego
-wewnątrzszkolny system oceniania
-program wychowawczy szkoły
TREŚCI NAUCZANIA
-materiał na bazie którego mamy rozwijać umiejętności
-u nas brak rozdzielenia tresci i umiejetności
· haseł programowych:
· -zabawy,zjecia,przygody dzieci
· -rozmowy
· -różnorodność dziedzictwa
· -eksresja i auto refleksja
· -kształtowanie otoczenia i form uzytkowych
· -krajobraz kulturowy
· -percepcja elementów akustyki środowiska człowieka i utworów muzycznych
· -odbiór programów zad.
KSZTAŁCENIE zintegrowane –bardzo ogólnikowe okreslenia-jest to system nauczania-zintegrowanie
*nauczyciel wybiera sam program nauczania i podręczniki
*motywy wyboru:własne zdanie,rady kolegów,polecenia dyrekcji,sugestia doradcy metodycznego
Plusy reformy:
-niepodzielone treści na przedmioty
-mozliwosc indywidualizacji
-swobodne dysponowanie czasem
-ciekawsze i bogatsza treść podręczników
-ocena opisowa
Wady reformy:
-integracja matematyki
-brak treści artystycznych
*segregacja na progu szkoły podstawowej
*nie ma rejonizacji
*segregacja wg. zamożnosci rodziców i miejsca zmieszania
#funkcja kompensacyjne-dziecko może przejść w inną grupę dzieci niż ta z której się wywodzi
WYKŁADVII
MONITOROWANIE OSIAGNIEĆ SZKOLNYCH JAKO METODA DOSKONALENA EDUKACJI
*ŚLEDZENIE ZMIAN PEWNYCH WIELKOSCI
*osiagnięcia szkolne- poziom wykonania istotnych edukacyjnie zadań(cele programu kształcenia0
*monitorowanie-przedmiotem oceny nie jest uczeń ale różne elementy systemu szkolnego odpowiedzialne za to czeo uczeń się nauczył (program, metody kształcenia,struktury organizcyjne)
*monitorowanie-wyniki uczniów sa sumowane i analizowane w wiekszej grupie(klasa,szkoła,gmina)
*monitoring
WYKŁADVIII
*Program Miedzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów –badanie kompetencji uczniów 15-letnich w trzech obszarach(rozumienie tekstu,myslenie matematyczne,myślenie naukowe)
*czytanie ze zrozumieniem-wykorzystywanie umiejetności czytania w zyciu codziennym:
-wyszukiwanie informacji
-interpretowanie
-refleksja i ocena
*zadania stosowane w testach PISA na myślenie matematyczne
-odtwarzanie wiedzy
-powiązanie róznych umiejetności matematycznych w celu rozwijania okreslonego problemu
-myslenie w kategoriach matematyki, formułownie ogólnych twierdzeń
*myslenie naukowe-wykorzystywanie wiedzy o charakterze naukowym do wskazyw. Problemów oraz formuł. Wniosków opartych na obserwacjach empirycznych dotyczacych przyrody oraz zmian zachodzacych w niej na skutek działań człowieka.
WNIOSKI:
-wyniki zalezne bardzo od pochodzenia, statusu materialnego(gospodarstwo domowe-gazety,ksiazki,teatr,internet)
-polski system sprzyja segregacji
-zróznicowane wyposazenie szkól,kadra, inne programy,
-duże zróznicowanie poziomu szkół w Polsce
problemy naczania w Polsc:brak stymulowania rozwoju uczniów najzdolniejszych, problemy z samodzielnym , twórczym mysśleniem,problemy z myśleniem abstrakcyjnym
ramad