Witamina C E A D K portal medyczny.pdf
(
159 KB
)
Pobierz
158110245 UNPDF
Witamina C (kwas askorbinowy)
Budowa chemiczna i działanie
Bardzo ważną i znaną witaminą rozpuszczalną w wodzie, a nie należącą do
witamin grupy B, jest witamina C. Aktywnymi jej formami są: kwas L-
askorbinowy oraz kwas dehydroaskorbinowy o następujących wzorach:
Kwas dehydroaskorbinowy jest związkiem nietrwałym, jego utlenianie prowadzi
do powstania związków nie wykazujących już aktywności biologicznej witaminy
C. Witamina C pełni wiele funkcji w organizmie. Ma duże znaczenie w budowie
i odnowie tkanki łącznej, co jest związane z jej rolą w syntezie kolagenu. Jest
dowiedzione, że kwas askorbinowy, biorąc udział w budowie tkanki łącznej
ułatwia prawidłowe gojenie się ran. Witamina ta ma właściwości redukujące,
dlatego - podobnie jak witaminę E - uważa się ją za biologiczny
przeciwutleniacz. Chroni ona organizm przed powstawaniem w tkankach
szkodliwych nadtlenków, tzw. wolnych rodników. Sprzyja ona także
wytwarzaniu ciał odpornościowych i wykazuje przez to działanie bakteriobójcze
i bakteriostatyczne. W związku z tym zaleca się zwiększone podawanie jej w
infekcji grypowej, a także w wielu różnych chorobach zakaźnych. Ponadto,
uczestnicząc w przemianach folacyny, a także podwyższając przyswajalność
żelaza, pełni ważną rolę w zapobieganiu niedokrwistości.
Niedobór witaminy C
powoduje znaną od bardzo dawna chorobę zwaną gnilcem
(szkorbutem). Chorobę tę zaobserwowano wśród marynarzy, a także żołnierzy,
którzy w czasie podróży czy na frontach nie spożywali świeżych owoców ani
warzyw. Pojawia się ona także wśród ludności cywilnej, zwłaszcza w warunkach
wojen i dłuższych klęsk żywiołowych. Stany ukrytych niedoborów witaminy C
(tzw. hipowitaminoza C) występują również obecnie w wielu krajach. W Polsce
u dość znacznego odsetka dzieci szkolnych odnotowuje się go w okresie
wczesnowiosennym.
W pierwszym okresie niedoboru witaminy C objawy są mało charakterystyczne,
jak uczucie ogólnego zmęczenia, bóle w stawach, utrata apetytu. Następnie
rozwijają się krwawienia z dziąseł, obrzmienia dziąseł, krwawienie z błon
śluzowych. Wyraźnie pogarsza się szybkość gojenia ran. Najlepszym
wskaźnikiem w rozpoznawaniu choroby jest oznaczenie zawartości witaminy C
w surowicy krwi lub moczu - jej poziom przy nasilonych stanach niedoborowych
może spadać nawet do zera.
Występowanie
Głównym źródłem witaminy C są produkty roślinne, świeże owoce i warzywa. W
produktach zwierzęcych jest jej bardzo mało, a zatem nie należy rozpatrywać
ich jako źródła tej witaminy. Jedynie mleko kobiece, które zawiera witaminę C
(ok. 5 mg/100 g) i nie jest gotowane, stanowi dla niemowląt w pierwszych
miesiącach życia źródło tej witaminy. Owoce i warzywa należą ciągle jeszcze do
artykułów sezonowych w naszych warunkach klimatycznych. Ich dobra jakość,
właściwe przechowywanie, prawidłowe przetwarzanie w warunkach domowych
i przemysłowych mają duże znaczenie w równomiernym dostarczaniu
odpowiednich ilości witaminy C w ciągu całego roku.
Szczególnie bogate w witaminę C są: porzeczka czarna (148-258 mg/100 g),
truskawki (46-234 mg/100 g) i porzeczka czerwona (26-47 mg/100 g), a z
warzyw: papryka czerwona (ok. 140 mg/100 g), brukselka (65-145 mg/100 g),
kapusta biała (ok. 50 mg/100 g) i świeże pomidory (16-25 mg/100 g).
Średnią zawartość witaminy C w wybranych produktach podano w tabeli 3.
Ziemniaki stanowią również liczące się źródło tej witaminy ze względu na
stosunkowo duże ich spożycie, chociaż jej zawartość zależy od długości
przechowywania.
na górę
Tabela 3
Zawartość witaminy C w 100 g części jadalnych wybranych produktów
Nazwa produktu
Witamina C
mg
Źródła bogate
Porzeczka czarna
183
Papryka czerwona
144
Brukselka
94
Papryka zielona
91
Kalafior
69
Szpinak
68
Truskawki
66
Poziomki
60
Kiwi
59
Cytryny
50
Pomarańcze
49
Porzeczka czerwona
46
Podstawowe źródła w naszym pożywieniu
Kapusta czerwona
54
Kapusta biała
48
Pomidory
23
Kapusta kwaszona
16
Ziemniaki wczesne
16
Ziemniaki późne
11
Źródła ubogie
Jabłka
9
Ogórki
8
Cebula
6
Gruszki
5
Cebula i czosnek, wbrew powszechnym opiniom, zawierają
mało witaminy C, cebula mniej niż 10 mg/100 g, a czosnek ok.
30 mg/100 g; ich pozytywne działanie wiąże się nie tyle z
obecnością witaminy C, co z zawartością w nich
bioflawonoidów, a także substancji o charakterze
bakteriobójczym. Powszechnie spożywane w naszym kraju
jabłka są ubogim źródłem kwasu askorbinowego (0,5-20
mg/100 g). Jeżeli chodzi o owoce cytrusowe, to trzeba
zaznaczyć, że nie są one bardzo bogatym źródłem witaminy C,
ale ze względu na kwaśne środowisko witamina C w nich
zawarta jest wyjątkowo trwała. Oprócz witaminy C owoce
cytrusowe zawierają również związki zwane bioflawonoidami,
współdziałające z witaminą C.
Witamina C należy do najmniej trwałych
. Ulega zniszczeniu w
wyższej temperaturze, w obecności tlenu, enzymów typu
oksydaz (takich jak askorbinaza, peroksydaza i inne) oraz
niektórych jonów metali. Przy sporządzaniu potraw
(gotowanie, duszenie) traci się do 75% witaminy C, przy
suszeniu owoców do 90%. Procesy technologiczne, takie jak
pasteryzacja, sterylizacja, a także mieszanie połączone z
napowietrzaniem, niszczą witaminę C. Najmniejsze jej straty
występują podczas mrożenia. Przed utlenianiem chroni ją
dodatek dwutlenku siarki, czyli stosowane w przemyśle tzw.
siarkowanie pulp owocowych. Podobnie przed rozkładającym
działaniem askorbinazy chroni ją niskie pH (niższe niż pH =
5).
Wielkość strat zależy od sposobu przygotowania warzyw i
owoców, czasu gotowania, ilości użytej wody, czasu
przetrzymywania gorących potraw. Prawidłowa technologia
potraw, właściwe przygotowanie surówek pozwala na
zachowanie odpowiedniej ilości witaminy C w spożywanych
posiłkach.
Na przykład surówki z pomidorów lub z kapusty długo
zachowują witaminę C, natomiast dodatek świeżych ogórków,
które zawierają dużo czynnej askorbinazy przyspiesza w
Plik z chomika:
bel-la
Inne pliki z tego folderu:
Witaminy objawy braku.odt
(36 KB)
Tryptofan.odt
(21 KB)
Selen,niedobory, nowotwory..pdf
(116 KB)
nowy_supernap_j_sok_z_buraka_wik_owego-eioba.pdf
(45 KB)
Niezbędne białko.odt
(25 KB)
Inne foldery tego chomika:
audio; Jak nie chorowac i się nie leczyć
DDA współuzależnienie
Diety
Dr Rath Matthias
DR WLADYSŁAW RYBICKI.EWOLUCJA DUCH CIAŁO CHOROBA
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin