{1}{100}www.napiprojekt.pl - nowa jakoć napisów.|Napisy zostały specjalnie dopasowane do Twojej wersji filmu. {101}{300}Tłumaczenie i korekta synchro z wersji angielskiej - Yanson {312}{476}Globalny kryzys ekonomiczny z 2008 roku pochłonšł oszczędnoci, pracę i domy milionów ludzi. {490}{582}Oto jak do tego doszło. {983}{1041}Islandia {1199}{1274}Populacja: 320,000 {1343}{1479}PKB: 13 mld USD|Straty banków: 100 mld USD {1606}{1722}Islandia jest stabilnš demokracjš o wysokim standardzie życia| {1726}{1873} i jak dotychczas, bardzo niskim|bezrobociu i długu publicznym.| {1918}{1986}mielimy kompletnš infrastrukturę|nowoczesnego społeczeństwa {1990}{2130}czystš energię, produkcję żywnoci, łowiska,|z systemem limitów by nimi zarzšdzać. {2134}{2226}Dobrš opiekš zdrowotnš,|dobrš edukacjš,| rozumiesz,z czystym powietrzem {2230}{2322}niskš przestępczociš| dobre| miejsce do życia dla rodzin. {2326}{2418}bylimy niemal,| na etapie zwieńczenia historii państwa. {2422}{2537}Ale w 2000 roku, rzšd rozpoczšł szerokš politykę deregulacji {2541}{2705}która miała tragiczne konsekwencje| po pierwsze dla rodowiska, następnie dla ekonomii. {2709}{2873}Zaczęli od pozwolenia międzynarodowym korporacjom takim jak Alcoa na budowę potężnych hut aluminium, {2877}{3017}i wykorzystanie naturalnych islandzkich geotermalnych i hydrologicznych ródeł energii. {3021}{3137}Wiele najpiękniejszych górskich zakštków, mienišcych się wspaniałymi kolorami {3141}{3295}miało charakter geotermalny. Więc nic nie dzieje się bez konsekwencji. {4148}{4302}Równolegle, rzšd sprywatyzował trzy największe islandzkie banki. {4316}{4488}W efekcie były to najbardziej eksperymentalne działania w dziedzinie deregulacji jakich dokonano dotychczas. {4507}{4577} Wrzesień 2008 {4603}{4695} Mamy doć! Jak mogło do tego dojć? {4699}{4815} Finansjera przejeła i, w mniejszym lub większym stopniu, zniszczyła to miejsce. {4819}{4959}W cišgu 5 lat, te trzy niewielkie banki, dotšd nigdy nie działajšce poza Islandiš, {4963}{5112}udzieliły pożyczek na 120 mld USD| dziesięciokrotnie więcej niż wartoć gospodarki Islandii. {5131}{5223}Bankierzy obsypywali się pieniędzmi nawzajem, obsypywali swoich znajomych. {5227}{5426}Powstała ogromna bańka.| Kursy giełdowe wzrosły dziewięciokrotnie|ceny nieruchomoci podwoiły się. {5443}{5558}Bańka islandzka pozwoliła urosnšć ludziom takim jak Jón Ásgeir Jóhannesson. {5562}{5678}Pożyczył miliardy od banków na kupno ekskluzywnych sklepów w Londynie. {5682}{5846}Kupił też awangardowy odrzutowiec,| jacht wart 40 mln USD,| i apartament na Manhattanie. {5850}{5942}Nagłówki gazet głosiły zawsze: |Ten miliarder kupił to przedsiębiorstwo, {5946}{6075}w Wielkiej Brytanii, czy w Finlandii, we Francji, gdziekolwiek, {6090}{6257}zamiast stwierdzać, że ten miliarder wzišł miliardowy kredyt na zakup tego przesiębiorstwa, {6282}{6326}i wzišł go z Twojego banku. {6330}{6398}Banki założyły szereg funduszy inwestycyjnych. I doradziły swoim depozytariuszom {6402}{6470}wycofanie swoich pieniędzy i włożenie ich do funduszy. {6474}{6555}Mielimy więc już wszystko dla zadziałania schematu Ponziego, czyż nie? {6556}{6709}Amerykańskie firmy audytorskie, jak KPMG, kontrolowały islandzkie banki i fundusze, {6713}{6853}i nie znalazły żadnych nieprawidłowoci| amerykańskie agencje ratingowe stwierdzały iż Islandia jest wspaniała. {6857}{7050}w Lutym 2007 roku, agencje zdecydowały o podniesieniu ratingu banków do najwyższej możliwej oceny AAA. {7073}{7233}po tym jak rzšd podróżował wraz |z bankami w ramach swoistego pokazu PR.. {7313}{7485}Kiedy banki islandzkie upadły pod koniec 2008,| bezrobocie wzrosło trzykrotnie w cišgu 6 miesięcy. {7552}{7655}Nie było nikogo, kto nie zostałby dotknięty przez tę sytuację. {7768}{7812}Więc mnóstwo ludzi straciło swoje oszczędnoci? {7816}{7884}Tak, w rzeczy samej. {7888}{8028}Rzšdowi regulatorzy, którzy powinni byli chronić obywateli, nie zrobili nic. {8032}{8196}Mielimy dwóch prawników ze strony regulatora, którzy udali się do banków by omówić częć problemów. {8200}{8316}Kiedy dotarli, zobaczyli 19 SUVów zaparkowanych przed budynkiem, {8320}{8436}przed budynkiem banku. tak? Więc wchodzisz do banku i widzisz 19 prawników {8440}{8576} siedzšcych naprzeciw.|Sš cholernie dobrze przygotowani {8607}{8723}gotowi utršcić każdy argument który podnosisz. | A jeli idzie Ci naprawdę dobrze, oferujš Ci pracę, tak? {8727}{8867}Jedna trzecia pracowników regulatora| poszła pracować dla banków. {8871}{9041}Ale to uniwesalny problem. W Nowym Jorku na przykład,masz ten sam problem, zgadza się? {9662}{9730} WEWNĘTRZNA ROBOTA {9734}{9802}Co pan sšdzi o obecnych przychodach na Wall Street? {9806}{9868}Sš nadmierne. {9902}{10018}Powiedziano mi, że jest niezmiernie trudno Międzynarodowemu Funduszowi Walutowemu krytykować Stany Zjednoczone. {10022}{10094}Nie powiedziałbym. {10214}{10322}Niezmiernie żałujemy naszych działań łamišcych prawo Stanów Zjednoczonych. {10406}{10497}Sš zdziwieni, jak dużo kokainy mogš używać ludzie z Wall Street, {10501}{10605}zanim wstanš rano następnego dnia i pójdš do pracy. {10621}{10778}Nie wiedziałem czym sš CDSy |(credit default swaps). | Jestem nieco staromodny. {10885}{10953}Czy Larry Summers kiedykolwiek wyraził żal? {10957}{11051}Nie słucham spowiedzi. {11317}{11457} Rzšd po prostu wystawia czeki. To Plan A, tamto Plan B, a to jest Plan C. {11461}{11552}Czy wsparłby Pan rzšdowš kontrolę nad wynagrodzeniami zarzšdzajšcych? {11556}{11631}yyy,nie, nie wsparłbym. {11724}{11792}Czy uważa Pan za prawidłowy poziom wynagrodzeń w branży finansowej? {11796}{11864}Jeli nań zapracowała tak, Tak, uważam. {11868}{11888}Uważa Pan, że na niego zapracowała? {11892}{11912}Tak, zapracowała na niego. {11916}{12032}Tak więc pomógł Pan tym ludziom wysadzić wiat? {12036}{12117}Oh, można tak powiedzieć. {12300}{12426}Odnotowali ogromne prywatne zyski kosztem publicznych strat. {12587}{12782}Kiedy stwierdzasz|że możesz stworzyć co z niczego,|bardzo trudno jest oprzeć się pokusie. {13067}{13135}Jestem zaniepokojona faktem, iż wielu ludzi pragnie wrócić do starych sposobów| {13139}{13257}sposobów działania sprzed kryzysu. {13475}{13678}Otrzymywałam mnóstwo anonimowych maili od bankowców|mówišcych, nie możesz mnie cytować, ale jestem naprawdę zaniepokojony. {13762}{13854}Jak Pan sšdzi, dlaczego nie jest prowadzone bardziej systematyczne ledztwo? {13858}{13963}Ponieważ w jego wyniku znaleziono by sprawców. {14002}{14118}Czy nie sšdzi Pan, że Columbia Business School ma znaczšcy problem wynikajšcy z konfliktu interesów? {14122}{14203}Nie widzę, żebymy go mieli. {14386}{14430}Regulatorzy nie zrobili swojej roboty. {14434}{14647}Mieli możliwoć przeprowadzenia każdej ze spraw |którš przygotowywałem będšc stanowym prokuratorem generalnym. | Ale zwyczajnie nie chcieli. {14913}{14981} 15 Wrzenia 2008. {14985}{15077}W cišgu weekendu Lehman Brothers,| jeden z najbardziej szacownych, największych banków inwestycyjnych, {15081}{15173}został zmuszony do ogłoszenia upadłoci| inny, Merrill Lynch, został zmuszony do sprzedaży w dniu dzisiejszym. {15177}{15221}Rozmowy o kryzysie sš w trakcie {15225}{15421}wiatowe rynki finansowe notujš dzi spadki,| następujšce po dramatycznych wydarzeniach |dotyczšcych dwóch gigantów Wall Street. {15488}{15628}We wrzeniu 2008,bankructwo Lehman Brothers, {15632}{15772} i upadek największego wiatowego ubezpieczyciela, AIG, uruchomiło globalny kryzys finansowy. {15776}{15844}Strach spraraliżował rynki dzi w nocy,| spadkami akcji azjatyckich o - {15848}{15940}Akcje spadajš w przepać największy jednorazowy spadek w historii. {15944}{16097}Ceny akcji kontynuowały spadek w wyniku upadku Lehman Brothers. {16112}{16252}Rezultatem była globalna recesja, która kosztowała wiat setki miliardów dolarów {16256}{16372}uczyniła bezrobotnymi 30 milionów ludzi| i podwoiła dług publiczny Stanów Zjednoczonych. {16376}{16491}Jeli spojrzymy na koszty destrukcję wartoci kapitału, nieruchomoci| {16495}{16593} destrukcję przychodów, rynku pracy... {16615}{16707} 50 milionów ludzi mogło ponownie zejć poniżej progu ubóstwa {16711}{16832} to jest już ogromny, niewyobrażalnie kosztowny kryzys. {16855}{16971} Ten kryzys nie był wypadkiem.| Był spowodowany przez branżę będšcš poza kontrolš. {16975}{17067} Od lat 80tych wzrost amerykańskiego sektora finansowego {17071}{17259} doprowadził do serii coraz dotkliwszych finansowych kryzysów.| Każdy kolejny powodował większe szkody. {17263}{17355} podczas gdy sam sektor zarabiał więcej i więcej. {17359}{17441} CZĘĆ I: JAK TUTAJ DOTARLIMY {17526}{17642}Po Wielkim Kryzysie, Stany Zjednoczone odnotowały 40 letni okres wzrostu gospodarczego, {17646}{17786} bez pojedyńczego kryzysu finansowego.| Branża finansowa była skrupulatnie regulowana. {17790}{17954}Najbardziej powszechne banki były lokalnymi przedsiębiorstwami, którym nie było wolno spekulować oszczędnociami depozytariuszy. {17958}{18122}Banki inwestycyjne, które zajmowały się giełdš i handlem papierami wartociowymi, były małymi, prywatnymi spółkami. {18126}{18242}W tradycyjnym modelu spółki bankowo-inwestycyjnej, wspólnicy wykładali gotówkę. {18246}{18362}I w sposób doć oczywisty, wspólnicy doglšdali inwestycji bardzo skrupulatnie. {18366}{18458} Chcieli dobrze żyć, ale nie byli zainteresowani ryzykowaniem, stawianiem wszystkiego na jednš kartę. {18462}{18649}Paul Volcker pracował w Departamencie Skarbu, i był prezesem Rezerwy Federalnej od 1979 do 1987. {18653}{18745}Przed objęciem posady rzšdowej, był ekonomistš w Chase Manhattan Bank. {18749}{18867}Kiedy odchodziłem z Chase aby przejć do Skarbu, w 1969, {18893}{18961} Sšdzę, żę mój przychód wynosił około 45.000 USD rocznie. {18965}{19033}Czterdzieci pięć tysięcy rocznie. {19037}{19228}Morgan Stanley w 1972...
storm5