Zagadnienia teoretyczne
Precesja (lub ruch precesyjny) jest to zjawisko zmiany kierunku osi obrotu obracającego się ciała. Oś obrotu sama obraca się wówczas wokół pewnego kierunku w przestrzeni, zakreślając powierzchnię stożkową.
Precesja wymuszona występuje wówczas, gdy ciało obracające się dookoła osi zostanie poddane momentowi siły ze składową prostopadłą do momentu pędu ciała.
Metoda pomiarowa ma na celu wyznaczenie momentu bezwładności tarczy żyroskopu.
Moment bezwładności to miara bezwładności ciała w ruchu obrotowym względem określonej, ustalonej osi obrotu. Im większy moment, tym trudniej zmienić ruch obrotowy ciała. Moment bezwładności wyznaczamy najpierw przez pomiar ze wzoru:
, gdzie:
i ß numer pomiaru,
mi ß masa obciążająca,
g ß przyspieszenie ziemskie,
r ß odległość od osi przegubu do miejsca zawieszenia szalki,
wp ß prędkość kątowa precesji,
wi ß prędkość kątowa tarczy.
(Prędkości kątowe podajemy w rad/s pamiętając, że 1 obr = 2p rad.)
Następnie korzystając z tego, że tarcza jest walcem, moment bezwładności wyznaczamy z wymiarów geometrycznych ze wzoru:
m ß masa tarczy,
R ß promień tarczy.
pracownia_fiz