Konstytucja.doc

(37 KB) Pobierz
Konstytucja

Konstytucja - str. 44-47

 

1.       Rola konstytucji w państwie:

 

a. termin: konstytucja- od constituere- urządzanie, ustanawianie ustroju państwa.

a. konstytucja to ustawa zasadnicza, zbiór najważniejszych praw, które obowiązują w danym państwie. Wszelkie zapisy prawne muszą być zgodne z konstytucją.

b. konstytucja określa podstawy ustroju kraju, kompetencje organów władzy, zależności między nimi, zawiera katalog praw i obowiązków obywateli

c. konstytucjonalizm- ograniczenia władzy instytucji państwowych, by nie naruszały praw i wolności obywatelskich

d. funkcja integracyjna konstytucji- wspólnota obywatelska ( preambuła)

 

e. tryb uchwalania konstytucji:

-          uchwała parlamentu – 2/3 kwalifikowanej większości głosów Zgromadzenia Narodowego ( Sejm i Senat)

-          zatwierdzenie w ogólnonarodowym referendum

-          podpis prezydenta

 

2.       Polskie konstytucje na przestrzenie dziejów:

a.       konstytucja Nihil novi ( noc nowego bez nas o nas)- 1505 ( w Polsce szlacheckiej konstytucja była uchwałą parlamentu)

b.       Konstytucja 3 maja 1791 ( amerykańska 1787, Francji 1791)

c.       Konstytucje w II RP: mała 1919, marcowa 1921, kwietniowa 1935

d.       Konstytucje PRL: mała 1947, konstytucja PRL 1952

e.       III RP: mała 1992, konstytucja z 2 IV 1997 ( obowiązująca), weszła w życie 17 X 1997

3.       Działalność Trybunału Konstytucyjnego – strażnika Konstytucji

a.       badanie zgodności prawodawstwa z konstytucją

b.       skarga konstytucyjna- możliwość zwrócenia się do TK

4.       Relacje Państwo – Kościół

a.       niezależność, bezstronność i autonomia

b.       konkordat- umowa regulująca stosunki Polski z Watykanem    

5.       Rodzaje konstytucji:

a.       forma: pisane i niepisane ( np. Wielka Brytania, Izrael)

b.       treść: pełna i niepełna ( tzw. mała)

c.       sposób zmiany: uchwalana ( parlament) i oktrojowana ( nadana)

d.       okres obowiązywania: stała i czasowa

e.       sposób zmiany: elastyczna i sztywna

f.        czas funkcjonowania: stabilne ( USA- 1787- 26 poprawek) i zmienne ( 13 konstytucja we Francji)

6.       Podstawowe dane Konstytucji RP:

a.       wstęp- tzw. preambuła

b.       13 rozdziałów, w tym 243 artykuły

7.       Główne zasady ustrojowe państwa polskiego:

a.       zasada państwa prawnego- organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa ( Konstytucja), równość obywateli wobec prawa

b.       zasada państwa demokratycznego- obywatele sprawują władzę poprzez wybory pośrednie ( np. posłowie) i bezpośrednie ( referendum)

c.       zasada zwierzchnictwa narodu- władza zwierzchnia należy do narodu, czyli obywateli

d.       zasada przedstawicielstwa- obywatele wybierają przedstawicieli- radni, burmistrzowie, posłowie

e.       zasada podziału i równowagi władzy- podział i równowaga władzy: ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej

f.        zasada pluralizmu politycznego- wolność tworzenia partii, związków zawodowych, stowarzyszeń, fundacji

g.       zasada samorządności- władza publiczna samorządu terytorialnego ( gmina, powiat, województwo)

h.       zasada jedności państwa- Polska jest krajem unitarnym ( brak jednostek autonomicznych)

i.        zasada społecznej gospodarki rynkowej- gospodarka wolnorynkowa, współpraca partnerów społecznych ( pracodawcy, związki zawodowe)

...
Zgłoś jeśli naruszono regulamin