PRZEMOC W RODZINIE - PORADNIK.pdf - stare - pyzy

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

PRZEMOC W RODZINIE

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

Informator opracowany w ramach przyjętego

przez Sejmik Województwa Małopolskiego

Małopolskiego Programu Polityki Prorodzinnej

na lata 2004 – 2007

Wydawnictwo sinansowane ze środków

Województwa Małopolskiego

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

WPROWADZENIE

Poradnik ten przeznaczony jest dla osób, które doznają przemocy ze strony najbliż-

szych. Z myślą o Tobie i wielu innych osobach przygotowana została ta broszura,

z której dowiesz się czym jest przemoc w rodzinie i jakie niesie ze sobą konsekwencje,

jak jej przeciwdziałać, jak reagować w sytuacjach przemocy, jakie prawa przysługują

osobom dotkniętym przemocą, kto może pomóc i co mogą zrobić poszczególne insty-

tucje wspierając Cię w wychodzeniu z przemocy.

Każdy człowiek ma prawo, aby żyć godnie, cieszyć się życiem i mieć oparcie w bli-

skich osobach, zwłaszcza w rodzinie. Każdy ma prawo do życia w rodzinie bez przemo-

cy – a to oznacza bezpieczeństwo, szacunek, zaufanie, odpowiedzialność i partnerstwo

ekonomiczne.

Przemoc w rodzinie łamie Twoje podstawowe prawa!

Przemocy nic nie usprawiedliwia!

Przemoc to przestępstwo ścigane przez prawo!

Każda przemoc wymaga zdecydowanego przeciwstawienia się jej. Jeśli tego nie

zrobisz, będzie się rozwijała i wzmacniała. Nie musisz tego znosić i sama radzić sobie

z przemocą. Przerwij milczenie i zwróć się o pomoc do instytucji, które wspierają oiary

przemocy. Droga do życia bez przemocy jest trudna i będzie wymagać od Ciebie kon-

sekwencji, cierpliwości i zaangażowania. Nie zniechęcaj się! To, że trzymasz w rękach

ten poradnik i zapoznajesz się z jego treścią oznacza, że zrobiony został pierwszy krok,

aby powstrzymać przemoc i uwolnić się od niej.

Nie rezygnuj z tej decyzji! Twoje życie jest w Twoich rękach i od Ciebie zależy, jak

będzie ono dalej wyglądało.

Mamy nadzieję, że ten poradnik pomoże Ci zrozumieć, że nikt nie ma prawa znęcać

się nad Tobą, uświadomi Ci, że przemocy nie wolno akceptować, dostarczy informacji,

które pomogą Ci przełamać wstyd i strach przed ujawnieniem przemocy. Nie czekaj,

chroń swoje zdrowie i życie! Zwróć się po pomoc!

ISBN 83-60242-20-8

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

PRZEMOC W RODZINIE – INFORMACJE PODSTAWOWE

PRZEMOC W RODZINIE zwana także potocznie przemocą domową to jedno-

razowe lub powtarzające się umyślne działanie na szkodę bliskiego lub zaniechanie

działań koniecznych do ochrony zdrowia i życia osób najbliższych. Działania te na-

ruszają prawa i dobra osobiste członka rodziny (osoby najbliższej, a także innych

osób zamieszkujących wspólnie lub wspólnie gospodarujących). Przemoc w rodzinie

w szczególności naraża osoby bliskie na niebezpieczeństwo utraty życia, zdrowia, na-

rusza ich godność osobistą, nietykalność cielesną, wolność i swobodę, w tym również

osobiste normy związane z życiem seksualnym. Powoduje szkody na zdrowiu izycznym,

psychicznym, a także wywołuje cierpienie i krzywdy moralne u osób, które jej doznają.

PRZEMOC W RODZINIE:

• jest zjawiskiem wynikającym z działania człowieka – działanie lub zaniechanie dzia-

łań jest dokonywane przez jednego członka rodziny przeciwko pozostałym

• jest intencjonalna – zmierza do osiągnięcia jakiegoś celu

• wykorzystuje przewagę sił uniemożliwiając samoobronę i opiera się na władzy

i kontroli

• narusza prawa i dobra osobiste krzywdzonego członka rodziny

• powoduje szkody i cierpienie u osób, których dotyka

CYKL PRZEMOCY DOMOWEJ

Przemoc domowa rzadko jest czynem jednorazowym. Znacznie częściej jest proce-

sem o długiej, nawet kilkunastoletniej historii. Ma tendencję do powtarzania się według

zauważalnej prawidłowości. Cykl przemocy składa się zwykle z trzech następujących

po sobie faz:

• Faza narastającego napięcia – jest to początek cyklu, który charakteryzuje się

wzrostem napięcia i natężeniem sytuacji konliktowych. Na tym etapie dochodzi do

rozmaitych incydentów takich jak np. przejawy zazdrości, gniewu, kontrolowanie

członków rodziny, używanie obraźliwych słów, poniżanie bliskiej osoby. Sprawca jest

stale poirytowany i prowokuje kłótnie. Osoba, wobec której kierowana jest złość

partnera stara się za wszelką cenę uspokoić sytuację zaspakajając żądania partnera

i robiąc wszystko by poprawić mu nastrój. Często sama obarcza się winą za jego

zachowanie i dąży do zadośćuczynienia i uszczęśliwienia sprawcy. Przyczyny nara-

stającego napięcia mogą tkwić poza rodziną, czasem są to błahostki, drobne niepo-

rozumienia, które spiętrzają napięcie. Sytuacja staje się nie do zniesienia i pojawia

się agresja.

• Faza ostrej przemocy – następuje wybuch gniewu i wyładowanie agresji.

Czasami awanturę wywołuje sama oiara zachowań przemocowych ponieważ nie

może już wytrzymać narastającego napięcia i chce żeby „już było po wszystkim”.

W innych wypadkach gwałtowny atak wywołuje sprawca stawiając swojej oie-

rze żądania, których nie jest ona w stanie spełnić, na co on odpowiada agresją.

Poirytowany dotąd sprawca wpada w szał, traci całkowicie kontrolę nad swoim

zachowaniem i może pobić, zranić, okaleczyć oiarę, dokonać strasznych czynów

nie licząc się ze skutkami swoich agresywnych działań. Ta faza trwa stosunko-

wo krótko, ale może się zakończyć dramatycznie: pobiciem uszkodzeniem ciała,

a nawet śmiercią zaatakowanej osoby. W trakcie ataku oiara robi wszyst-

ko, żeby ochronić siebie i uspokoić partnera. Zabiegi te jednak rzadko przyno-

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

szą pożądany skutek. Wraz z ustaniem aktu przemocy oiara znajduje się w sta-

nie szoku, nie chce uwierzyć w to co się stało. Pojawia się u niej przerażenie,

bezradność, poczucie wstydu, ale także złość, która powoduje, że najczęściej

w tej fazie trwania przemocy osoby, które jej doznały decydują się na wezwa-

nie pomocy i złożenie skargi, a wiec początkują interwencję w sytuacji przemocy

w rodzinie. Jeśli osoba zagrożona przemocą nie zgłosi się do właściwych instytucji

po pomoc, jest to ostatni moment by przerwać cykl przemocy, nim rozpocznie się

ona na nowo.

• Faza miodowego miesiąca – jest to faza skruchy ze strony sprawcy i okazywania

miłości. Agresor usprawiedliwia swoje zachowanie, okazuje żal z powodu tego co

się stało i zaklina się, że to już się więcej nie powtórzy. Na nowo zdobywa zaufanie

osoby, którą skrzywdził, staje się miły, uczynny. Oiara wierzy w zapewnienia part-

nera, w to, że się zmienił bo z całych sił pragnie, żeby tak właśnie było i nawet jeśli

jeszcze niedawno gotowa była uciec czy złożyć skargę teraz zostaje i wycofuje się

z podejmowania działań przeciwko sprawcy. Na tym etapie istnieją szanse na to, że

jeśli sprawca chcąc utrzymać związek podda się terapii, jego agresywne zachowa-

nia zostaną powstrzymane. Bez specjalistycznej pomocy, sprawca nie jest w stanie

długo wytrzymać w spokoju. Ponownie wzrasta w nim napięcie i wszystko zaczyna

się od nowa…

CYKL PRZEMOCY

*Opracowane na podstawie materiałów Fundacji im. Stefana Batorego

UWAGA!

Nie zatrzymana w porę przemoc nasila się z czasem, z każdym następnym cyklem

przemocy agresja wzrasta. Powrót do cyklu przemocy sprawca rozpoczyna zwykle od

uszczypliwej uwagi, lekkiego popchnięcia, siarczystego przekleństwa, by po pewnym

czasie dopuścić się ciężkiego uszkodzenia ciała, wymyślnych psychicznych tortur, trwa-

łego okaleczenia, czy zabójstwa. Można jednak przerwać cykl przemocy!

Poradnik dla osób doznających przemocy w rodzinie

To osoba podlegająca przemocy musi zwrócić się po pomoc do odpowiednich insty-

tucji, zapewnić bezpieczeństwo sobie i innym członkom rodziny, stopniowo uczyć się

wyzwalać z przemocy i żyć na nowo bez przemocy. Sprawca natomiast musi poddać się

oddziaływaniom korekcyjno-edukacyjnym. Ponieważ zachowania agresywne są zacho-

waniami wyuczonymi, można się ich oduczyć. Można też, przy wsparciu specjalistów,

uczyć się właściwych zachowań i reakcji pozwalających uporać się ze złością i agresją

tak, aby życie w rodzinie bez przemocy było możliwe.

RODZAJE PRZEMOCY W RODZINIE – FORMY ZACHOWAŃ AGRESYWNYCH

Przemoc w rodzinie może przybierać różne formy i dokonywać się przy pomocy

różnych instrumentów:

• Przemoc izyczna – są to wszelkie działania polegające na użyciu siły

i prowadzące do nieprzypadkowych urazów, zranień, stłuczeń, złamań czy za-

sinień. Do tej kategorii zalicza się miedzy innymi: popychanie, odpychanie,

obezwładnianie, uderzanie, policzkowanie, szczypanie, kopanie, duszenie, bi-

cie otwartą dłonią, pięścią lub różnymi przedmiotami, poparzenie, porzucenie

w niebezpiecznej okolicy, straszenie bronią lub jej użyciem i inne.

• Przemoc psychiczna – to umyślne działania wykorzystujące nie siłę izyczną, lecz

mechanizmy psychologiczne, powodujące zachwianie pozytywnego obrazu własnej

osoby u oiary, obniżenie u niej poczucia własnej wartości, pojawienie się stanów lę-

kowych i nerwicowych. Przejawami tego rodzaju przemocy są: odmowa uczuć, brak

zainteresowania, szacunku, nieustanna krytyka, wyśmiewanie poglądów, wyznania

religijnego, żądanie posłuszeństwa, narzucanie poglądów, wmawianie choroby psy-

chicznej, kontrola i utrudnianie kontaktów z innymi osobami, zawstydzanie, upoka-

rzanie, wyzywanie, grożenie, ograniczanie snu, jedzenia itp.

• Przemoc seksualna – polega na wymuszaniu niechcianych przez oia-

rę zachowań w celu zaspokojenia potrzeb seksualnych sprawcy, dokonywa-

ne poprzez: przymuszanie do pożycia seksualnego, wymaganie na oierze

nieakceptowanych pieszczot i praktyk seksualnych, przymuszanie do seksu

z osobami trzecimi, krytykę zachowań seksualnych oiary, wymuszanie sadystycz-

nych form pożycia seksualnego, przymuszanie do oglądania pornograii, zmuszanie

do prostytucji, gwałt.

• Przemoc ekonomiczna – to działania prowadzące do całkowitego inansowego

uzależnienia oiary od sprawcy, realizowane miedzy innymi w drodze niezaspoka-

jania podstawowych materialnych potrzeb rodziny, uniemożliwianie podjęcia pracy

zarobkowej, utrudnianie aktywności zawodowej, odbieranie pieniędzy, okradanie,

wyliczanie wydatków, itp.

OZNAKI PRZEMOCY

Istnieją pewne symptomy, wskazujące na to, że w rodzinie obecna jest przemoc.

Aby rozpoznać czy niepokojące zachowania kogoś bliskiego są przejawem przemocy

w rodzinie, osoba obserwująca te zachowania musi zastanowić się nad tym

i odpowiedzieć sobie na kilka pytań. Jeśli ktoś bliski, ktoś z rodziny:

• zamienia drobne zajścia w wielkie kłótnie,

• rani Cię swoim zachowaniem,

• znieważa Cię, używa w stosunku do Ciebie obraźliwych słów, obelg, wyzwisk,

• ma nagłe napady gniewu lub furii,

• niszczy rzeczy, które są Twoją własnością,

• odbiera Ci pieniądze lub nie chce dawać Ci środków na życie,

• kontroluje wszystkie Twoje zachowania, nie pozwala Ci podejmować żadnych decyzji,

PRZEMOC W RODZINIE - PORADNIK.pdf

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: