WYKŁAD 1 21.02.2013
Statystyka – (status –państwo, wiele definicji) – to nauka o metodach ilościowych badania zjawisk masowych;
Metodą- poznania w statystyce jest metoda indukcyjna, która umożliwia uogólnienie spostrzeżeń z rezultatów badania empirycznego.
Zjawiska masowe – to takie, które badane w dużej masie zdarzeń wykazują prawidłowości, jakich nie można dostrzec w pojedynczych przypadkach.
Przyczyny kształtujące procesy.
Główne:
-działają na każde zjawisko w sposób jednakowy;
- działają w ściśle określonym kierunku
- są wspólne dla wszystkich badanych zbiorowości
- mają charakter wewnętrzny
Uboczne:
- działają na każde zjawisko w sposób odmienny
- źródłem powstania są czynniki zewnętrzne.
Składnik systematyczny i przypadkowy.
Systematyczny – wynik działania przyczyn głównych;
Przypadkowy- odzwierciedlenie przyczyn ubocznych
Składnik systematyczny można wyrazić liczbowo:n- liczba wszystkich zdarzeń
m- liczba zdarzeń z daną cechą
p- składnik systematyczny
u- składnik losowy
Warunki występowania prawa wielkich liczb:
• Dostatecznie duża liczba jednostek zbiorowości.
• Jednorodność zbiorowości.
• Niezależność przyczyn ubocznych.
Początki statystyki – rejestry w Anglii, spisy ludności
Poł. XVIIw. – narodziny statystyki (Jan Peki)
II poł. XVIII (w piśmiennictwie) pojawiła się statystyka
XVIII – rachunek prawdopodobieństwa w statystyce
WYKŁAD 2 28.02.2013
Opis statystyczny a wnioskowanie statystyczne. (egz. )
Statystyka opisowa – oparta jest na indukcji zupełnej, ukazuje metody gromadzenia opracowania i prezentacji danych wraz z sumarycznym ich opisem przy wykorzystaniu właściwych narzędzi statystycznych
Statystyka matematyczna- oparta jest na indukcji niezupełnej;
Teoria estymacji- metody te umożliwiają nam szacunek nieznanych parametrów populacji próby
Teoria weryfikacji hipotez statystycznych- pozwala na sprawdzenie hipotez w parametrach lub kształcie rozkładu populacji na podstawie wyników z próby
Zadania statystyki
• Zadania idiograficzne- charakter opisowy, wiążący się z konstrukcją metod umożliwiający opis otaczającej nas rzeczywistości
• Zadania eksplikacyjne- pozwalają na streszczenie wyników opisu zjawisk w syntetycznej formie. Dają podstawę do wnioskowania.
ETAPY BADANIA STATYSTYCZNEGO
• Przygotowanie badania
• Obserwacje statystyczne
• Opracowanie statystyczne
• Analiza Statystyczna
• PRZYGOTOWANIE BADANIA
Przygotowanie badania to szereg czynności organizacyjnych; określenie zbiorowości statystycznej
Zbiorowością statystyczną nazywamy odpowiednio liczny zbiór elementów nieidentycznych ale tworzących całość jednoznacznie określaną pod względem rzeczowym, czasowym i przestrzennym; ogól przedmiotów poddanych badaniom;
Wyróżniamy kilka rodzajów podziału.
• Z punktu widzenia liczebności:
a) Zbiorowości skończenie wiele- określona przeliczana liczba elementów- studenci
b) Nieskończenie liczne- zbiorowości tworzone przez elementy o nieprzeliczonej liczbie- populacja na świecie
• Z punktu widzenia czasu:a) Zbiorowości statyczne- tworzone przez jednostki, które istniały, istnieją i będą istnieć w określonym momencie – np. w Polsceb) Zbiorowości dynamiczne- zbiorowości tworzone przez jednostki obserwowane w pewnym przedziale czasu.
• Z punktu widzenia treści:a) Jednorodne – tworzone przez jednostki, nie zróżnicowane pod względem stałej cechyb) Niejednorodne- to zbiorowości, w których jednostki nie posiadają takiej samej cechy przedmiotowej.
• Z punktu widzenia pełnej lub częściowej obserwacji:
• Generalną- to zbiorowość wszystkich elementów
• Próbną- to cześć zbiorowości wybrana losowo przez wybór losowy
Zbiorowości składają się z jednostek.
Jednostka statystyczna- to poszczególne element wchodzący w skład zbiorowości. Dzielimy je na proste i złożone. Jednostka prosta nie podlega podziałowi.
Jednostka złożona- to taka, której elementy mogą tworzyć dalsze zbiorowości np. województwo;Liczebność zbiorowości to suma jednostek statystycznych.
N- ogólna liczebność
ni- jednostki zbiorowości (i=1,2,3,...k)
Cechy statystyczne- właściwości; którymi odznaczają się jednostki wchodzące w skład zbiorowości statystycznej.
stałe- takie same cechy stałe. nie podgalają badaniu- służą do zdefiniowania zbiorowości.
rzeczowe- decydują każdorazowo o kwalifikacji jednostki
czasowe- w jakim czasie
zmienne- podlegają badaniu; rozróżnianie jednostek
niemierzalne-płeć. stan cywilny, stanowisko w zawodzie
mierzalne- za pomocą liczb
skokowe-przybierają wartości równe liczbie N , np. liczba dzieci w rodzinie, liczba zajmowanych pokoi;
ciągłe -przybierają wartości większych od 0- dowolna liczba np. wiek 30 lat i 7 miesięcy . ułamki
czasowe - jakiego okresu obserwacja dotyczy
przestrzenne- określają lokalizacje
wariant- odmiana cechy
Zbiorowość statystyczna
Cechy zmienne
Warianty cechy
Rodzaj cechy
Student I roku UE w roku akademickim 2012/2013
• płeć
K,M
Rzeczowe, niemierzalne
• wiek
20, 21,.. 28 itd.
Rzeczowe, niemierzalne, ciągłe
• forma studiów
Stacjonarne/niestacjonarne
• liczba rodzeństwa
0,1,2,3..
Rzeczowe, niemierzalne, skokowe
• średnia ocen
Rzeczowe, mierzalne, ciągłe
• miejsce zamieszkania
Poznań, Kołobrzeg..
przestrzenne
• stan cywilny
Panna, kawaler..
2. OBSERWACJA STATYSTYCZNA
Polega na zbieraniu indywidualnych danych o wyróżnionych cechach zmiennych każdej jednostki badanej zbiorowości.
Efektem obserwacji jest materiał statystyczny- czyli zbiór informacji ustalonych z reguły na piśmie o wchodzących w skład badanej zbiorowości jednostkach.
materiał pierwotny-jest otrzymywany w toku specjalnego badania statystycznego zgodnie z celem badania; szczegóły, duża pracochłonność, koszty
materiał wtórny- gromadzony przez instytucje, jest zebrany dla innych celów niż statystyczne; charakter instytucjonalny
kwestionariusz statystyczny- stanowi zbiór pytań dotyczących pewnego zagadnienia uszeregowanych w logicznej kolejności służący do zbierania materiału statystycznego;
Kwestionariusz powinien składać sie z 3 części:
1. wstępna - zawiera tytuł, nazwę jednostki organizującej badanie, czas do którego odnoszą sie dane;
2. zasadnicza - z pytaniami na ktore oczekuje sie odpowiedzi;
3. końcowa- w której podaje sie datę wypełnienia formularza oraz uwagi, które nasunęły sie w trakcie jego wypełnienia.
spis statystyczny- badanie jednorazowe lub periodyczne powstawanie; badanie statystyczne mające na celu ustalenie stanu i struktury danej zbiorowości w określonym momencie czasowym:
- spisy powszechne ludności
- spisy gospodarstw rolnych
np. w Starożytnym Rzymie - każdy obywatel miał obowiązek udzielić cenzorowi danych
spisy amerykańskie- najbardziej doskonałe od 1790 r. - odbywają sie spisy co 10 lat na koniec z 0
Pierwszy- imienny ( 4 pytania) - minimum pytania o płeć, wiek, stan cywilny, stosunek do gospodarstwa domowego
Liczba pytań wzrosła w 1890r. do ponad 13000
koszty w 1890-11 mln. w 1790- 44 tys.
w 1800 tylko 3% ludności zostało objęte spisem ludności. Na podstawie spisu ludności ustalana jest liczna ludności świata.
W Polsce odbyły sie 2 spisy w XX- leciu międzywojennym w 1921 i 1931, później w 1950. 1960. 1970. 1978- przyspieszony, bo:
a) do roku 1990 była gospodarka centralna, czyli tworzenie planów- do tego konieczna jest liczba i struktura ludności, aby opracować strategie
b) reforma administracyjna w 1975r. z 17 województw utworzono 49.
Kolejna reforma administracyjna- utworzono 16 województw, dlatego spisu w 1988 r. nie było
Kolejny miał być w 2000 r. - nie było bo pojawił sie deficyt budżetowy;
Spis ludności odbył sie w 2002 r. a następnie w 2012 r. - głownie w pierwszej dekadzie grudnia, bo wtedy sa najmniejsze ruchy wędrówkowe - bezpośrednie, imienne;
Pytania ulęgały zmianie. W latach powojennych dotyczyły analfabetyzmu a w ostatnich spisach juz tego nie było. Pojawiły się nowe pytania, które dotyczyły np. osób poszukujących pracy lub osób niepełnosprawnych.
W wielu krajach -mikrospisy. W Polsce - 1974, 1984, 1995
Spis powszechny:
• Centralizacja
• Powszechność
• Imienność
• Jednoczesność
• Regularność i międzynarodowa porównywalność
• Statystyczne ujęcie wyników i zagwarantowanie tajemnicy statystycznej;
Jest 19 pytań które musza być przeprowadzone we wszystkich krajach europejskich podanych przez Komisje statystyczną ONZ.
Rejestracja bieżąca – polega na systematycznym notowaniu określonych faktów będących przedmiotem badania; jest badaniem dynamicznym.
Przykładem rejestracji bieżącej jest:
• ewidencja ruchu naturalnego
• rejestry administracyjne (Pesel, REGON)
Metoda ankietowa – najpopularniejsza – sprawdza się do uzyskania informacji poprzez pytania subiektywne i obiektywne zawarte w kwestionariuszu ankietowym;
Metoda ta odznacza się:
• anonimowością
• dobrowolnością
• pośredniością
Techniki obserwacji:
• ankietowa ( telefoniczna, pocztowa, rozdawana)
•&#x...
kwiatuszek-19