- koncyliaryści - sobór najwyższą władzą kościoła kat.
- Kurialiści - wyższość papieża nad soborem
- potępienie protest., jasne sformułowanie dogmatów katolickich, zakaz poddawania ich w wątpliwość, ujednolicenie liturgii, przywrócenie dyscypliny w duchowieństwie, obowiązek przebywania biskupów w diecezjach i składania wizytacji w parafiach, zakładania seminariów, szkół paraf., reorganizacja i rozbudowa kurii rzymskiej.
I. Loyola - hiszp. oficer, ranny w bitwie z Francuzami, w 1534 założył w Paryżu zakon jezuitów, w 1540 papież zatwierdza ich formułę
Rewolucja Przemysłowa - przejście od przemysłu manufakturowego do przemysłu zmechanizowanego; modernizowano przemysł lekki (np. bawełniany), stosowano wynalazki techn. (maszyna przędzalnicza o napędzie wodnym, mechaniczny warsztat tkacki, maszyna parowa), modernizacja przemysłu metalurgicznego i zwiększenie wydobycia węgla kamiennego
Torysi - zwolennicy absolutyzmu monarchy; składali się z części mieszczaństwa i duchowieństwa Anglii; późniejsi konserwatyści
Wigowie - zwolennicy supremacji parlamentu; późniejsi liberałowie
Uprawnienia prezydenta USA
- pełnia władzy wykonawczej, powoływanie ministrów (sekr. stanu) odp. tylko przed nim, naczelny dowódca wojska i marynarki wojennej, w czasie zagrożenia państwa przysługiwały mu uprawnienia dyktatorskie, wybierany w wyborach powszechnych 2 stopniowych, miał prawo weta w stosunku do uchwał kongresu, zawierał traktaty z innymi państwami (musiały być zatwierdzone przez senat)
Monarchia Absolutna - król posiadał pełnię władzy ust. i wyk., rządził przy pomocy rad królewskich i sekr. stanu, scentralizowano aparat adm. wszystkich szczebli, adm. lokalna opierała się na instytucji intendentów, nadzór państwa miał objąć całokształt życia społ.
Absolutyzm Oświecony - forma władzy państw., która ograniczała rządy wielkich feudałów i ich wpływ na państwo, tworzyła biurokratyczny aparat państwowy dopuszczając doń przedstawicieli mieszczaństwa, łagodziła antagonizmy klasowe, ochraniała rozwój wytwórczości pozarolniczej i handlu, likwidowała średniowieczną zasadę sprzęgnięcia władzy politycznej
z własnością ziemską
Kapelusze - pierwsze nowożytne stronnictwo w Szwecji, reprezentowało szlachtę i patrycjat miejski, dążyło do sejmowładztwa, w polityce zagr. Opierało się na Francji i było przeciw Rosji, której chciano odebrać część utraconych w wojnie północnej prowincji, wyznawcy daleko posuniętego merkantylizmu
Arvid Horn - przywódca partii oligarchicznej, twórca ustroju republikańskiego w Szwecji, premier
Czapki - stronnicy Horna, sojusznicy Anglii i Rosji
Kawalerowie - stronnicy króla w Anglii, rekrutowali się spośród starej arystokracji i prowincjonalnej szlachty z okolic ekonomicznie zacofanych, anglikanie
Okrągłogłowi - kupcy, prawnicy i szlachta z okolic Londynu i pd-wsch hrabstw, purytanie
Lewellerzy - reprezentowali interesy drobnomieszczaństwa, domagali się wprowadzenia powsz. Prawa wyborczego, równości obywateli wobec prawa
Diggerzy - domagali się
sprawiedliwego podziału między bezrolnych chłopów ziemi zabranej zwolennikom króla i kościołowi, głosili hasło wspólnego posiadania ziemi.
Edykt w Nantes 1598 wydany przez Henryka IV Burbona; hugenoci mogli publicznie uprawiać swój kult i budować zbory kalwińskie poza Paryżem, jako gwarancję swobody otrzymali kilkanaście twierdz z prawem trzymania w nich na koszt państwa załóg wojsk.
- dr teologii, kaznodzieja i ideolog religijny, szerzył ideę „królestwa bożego”, ustroju, w którym nie ma własności prywatnej
i podziału na klasy, sformułował zasady ideowe radykalnego nurtu reformacji.
david0