cw 15.doc

(101 KB) Pobierz
Zakład Chemii Fizycznej

 

Wykonały:                                                                                                                 Szczecin 16.01.04 r.            

Grażyna Graczyk

Anita Augustyniak

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

POLITECHNIKA SZCZECIŃSKA

 

ZAKŁAD CHEMII FIZYCZNEJ

                                                  Laboratorium studenckie



 

 

 

 

 

 

 

 

Sprawozdanie z wykonania ćwiczenia nr 15:

 

„Eksces objętości molowej w układzie woda - metanol.”

 

 

 

 

 

 

APARATURA I URZĄDZENIA:

waga analityczna

suszarka

ultratermostat

2 piknometry

2 pipety o poj. 25 ml

ODCZYNNIKI:

 

roztwory metanol – woda o zawartości metanolu :

0.2, 0.4,0.5 0.6 i 0.8 ułamka molowego

aceton cz. (do przemywania piknometrów)

 

WSTĘP:

 

Roztwory rzeczywiste, we wszystkich stanach skupienia, nie spełniają równań słusznych dla układów rzeczywistych. aby tę trudność usunąć, wprowadza się pojęcie aktywności zaproponowane przez Lewisa i Randalla.

Aktywność pewnej substancji, w określonych warunkach, będzie to liczba, która podstawiona do dowolnego równania stanu doskonałego, zamiast wartości liczbowej jakiejś, dającej się zmierzyć własności danej substancji, spełni wraz z pozostałymi parametrami to równanie.

Jedną z najważniejszych funkcji w termodynamice chemicznej jest entalpia swobodna (potencjał termodynamiczny).

Potencjał chemiczny roztworu doskonałego wyraża się wzorem :

 

mdi = m0i (T,p) + RTlnxi 

 

gdzie :   mdi – potencjał chemiczny składnika i w roztworze doskonałym

              m0i – potencjał standardowy ( potencjał chemiczny czystego składnika i)

                xi – ułamek molowy

                R – stała gazowa

                T – temperatura bezwzględna

 

Równanie to można przystosować do mieszanin rzeczywistych wprowadzając zamiast xi aktywność składnika – ai, nazywaną aktywnością ułamkową lub aktywnością wyprowadzoną z ułamka molowego.

 

mi = m0i (T,p) + Rtlnai

 

 

Równanie to definiuje aktywność :

 

lnai = mi - m0i (T,p) / RT

 

Aktywność jest wielkością bezwymiarowa, jest ona funkcją temperatury, ciśnienia i składu roztworu.

Wygodnie jest wprowadzić współczynnik aktywności g zdefiniowany równaniem :

 

gi = ai / xi

 

Związek współczynnika aktywności z potencjałem chemicznym w roztworze rzeczywistym mi i doskonałym mdi jest następujący :

 

RTlngi = mi - mid

 

 

Funkcje termodynamiczne dla całego roztworu możemy uzyskać z ogólnej zależności :

z = S ni Zi

gdzie z – jest jedną z funkcji ekstensywnych

 

Funkcje mieszania dla roztworu definiujemy ogólnym równaniem :

 

zm = z - S ni Zio     T,p = const.

 

 

Oprócz termodynamicznych funkcji mieszania opisujących własności roztworów ciekłych, wyróżniamy dużą grupę funkcji termodynamicznych, które nazywamy funkcjami nadmiaru (ekscesu).

Nadmiar danej funkcji z oznaczamy jako zE i określamy następująco :

 

zE = zm – zm,d

 

gdzie : zm – termodynamiczna funkcja mieszania danego roztworu

            zm,d – funkcja mieszania tego roztworu traktowanego jako roztwór doskonały

 

 

Jeżeli roztwór jest doskonały, wtedy :

zE = 0

 

Jak więc widać, funkcje nadmiaru charakteryzują odchylenia danego roztworu od roztworu doskonałego. Możemy je stosować zarówno do roztworów doskonałych rozcieńczonych jak i do roztworów doskonałych stężonych.

 

             

PRZEBIEG POMIARÓW:

             

Gęstość roztworów wodnych metanolu wyznacza się metodą piknometryczną. Przed przystąpieniem do pomiarów należy piknometry dokładnie wymyć wodą, a następnie acetonem, po czym osuszyć suszarką. Włączyć ultratermostat i ustawić temperaturę 25oC. Przed napełnieniem wodą sprawdzamy wagę piknometru do czwartego miejsca po przecinku. Po dokładnym zważeniu próżnego piknometru należy go napełnić wodą redestylowaną aż po brzegi, potem zamknąć zatyczką. Należy zwrócić uwagę, aby na ściankach piknometru nie pozostały pęcherzyki powietrza. Następnie umieszcza się piknometry w ultratermostacie, w temperaturze 25ºC. Po upływie około 10 min. należy wyjąć oba piknometry, obetrzeć je dokładnie suchą bibułą i sprawdzić, czy ciecz wypełnia całą rurkę kapilarną zatyczki. Podczas osuszania piknometru należy uważać , aby nie zagrzewać go w dłoni !!! Następnie waży się piknometr (m ). Różnica mas piknometru napełnionego wodą i piknometru próżnego określa masę wody zawartej w piknometrze w danej temperaturze (mw –mo ). Skąd na podstawie tabel podających zależność gęstości wody od temperatury znajduje się objętość piknometru.

 

Ułamek molowy CH3OH w roztworze x2

Masa piknometru z roztworem

pom. I

pom. II

¾

g

0,0

13,5867

13,5943

0,2

13,3261

13,3516

0,4

13,1196

13,1324

0,5

13,0043

13,0256

0,6

12,8962

12,9160

0,8

12,7015

12,7123

Masa piknometru mo

8,4803

8,4824

 

 

 

gdzie:

mw - masa piknometru z wodą

mo  - masa próżnego piknometru

dw  - gęstość wody w temperaturze pomiaru

 

Analogicznie postępuje się przy pomiarze gęstości roztworów woda-metanol, prowadząc równoległe dwa pomiary z tą samą cieczą. Gęstość oblicza się z zależności:

 

gdzie:

mi- masa piknometru z metanolem lub badanym roztworem

              ...

Zgłoś jeśli naruszono regulamin