Zakład Chemii Fizycznej
Laboratorium Studenckie
TEMAT: REFRAKTOMETRIA.
SPORZĄDZIŁ:
Łukasz Daniel
Aparatura: Refraktometr RL -1
Zestaw alkoholi: metylowy
n-propylowy
izopropylowy
n-butylowy
n-amylowy
n-heksylowy
benzylowy
glikol etylowy
Ważne informacje o budowie cząsteczek można uzyskać badając wzajemne oddziaływanie materii obdarzonej masą spoczynkową i promieniowania elektromagnetycznego , szczególnie zjawisko załamania światła.
Promienie świetlne rozchodzące się w próżni z prędkością c mają w ośrodku gęstszym mniejszą prędkość c’. Stosunek tych prędkości jest równy współczynnikowi załamania światła ( zgodnie z III prawem Snelliusa )
(1)
Współczynnik załamania światła zależy od długości fali światła . wiąże się to z dyspersją światła. Stwierdza się wzrost tego współczynnika w miarę stosowania coraz krótszych długości fal. W warunkach laboratoryjnych do pomiaru współczynnika załamania światła gazów , cieczy i ciał stałych stosuje się najczęściej światło o długości fali D = 589,3 nm widma sodowego i zaznacza się to symbolem nD.
Współczynnik załamania światła zależy od temperatury. Dla ciekłych związków organicznych wzrost temperatury o 1°C wywołuje na ogół zmniejszenie wartości współczynnika załamania n o 3,5×10-4 do 5,5×10-4. Dla niektórych cieczy obserwuje się w pobliżu temperatury wrzenia zmniejszenie wartości n dochodzące do 7×10-4. Dla każdej substancji można określić tzw. współczynnik temperaturowy dn/dt.
Wpływ ciśnienia na wartość współczynnika załamania n dla cieczy i substancji stałych jest niewielki. Wzrost ciśnienia o 1atm. zwiększa wartość n zaledwie o ok. 3×10-5. Zależność ta ma większe znaczenie dla gazów , gdzie wartość bezwzględnego współczynnika załamania ng wyrażony jest wzorem :
(2)
Zależność pomiędzy współczynnikiem załamania światła a gęstością i masą molową określa tzw. refrakcja właściwa rw i refrakcja molowa RM
(3)
(4)
gdzie M – mas cząsteczkowa , d – gęstość.
Współczynnik załamania światła jest wielkością niemianowaną natomiast RM wyraża się w cm3/mol. Refrakcja molowa związków chemicznych jest wielkością addytywną tzn. że refrakcję molową związku można otrzymać przez zsumowanie refrakcji przypisywanych poszczególnym atomom , grupom atomów i charakterystycznym typom wiązań występujących w danej cząsteczce :
RM = åRi (5)
gdzie : Ri jest refrakcją poszczególnych atomów , ugrupowań atomowych lub wiązań danej cząsteczki. Każdy typ wiązań wnosi swój udział liczbowy do refrakcji molowej. Dlatego mierząc refrakcję molową bezpośrednio całej cząsteczki i porównując otrzymany wynik z wartością obliczoną teoretycznie na podstawie danych z odpowiednich tabel , można wyciągnąć wnioski dotyczące budowy cząsteczki danej substancji.
WYNIKI DOŚWIADCZALNE:
Wszystkie wielkości , które odczytaliśmy z „Poradnika fizykochemicznego” oraz odczytany na refraktometrze Abbego współczynnik załamania światła umieszczamy w tabeli:
L.p.
Alkohol
Wzór
n
M
d
1
alkohol metylowy
CH3OH
1,3375
32,04
0,7915
2
alkohol n-propylowy
C3H8O
1,3852
60,03
0,8043
3
alkohol izopropylowy
1,3775
0,9408
4
alkohol n-butylowy
CH3(CH2)3OH
1,3991
74,12
0,8104
5
alkohol n-amylowy
C5H12O
1,4035
88,05
0,8136
6
alkohol n-heksylowy
C6H13OH
1,4178
102,18
0,8205
7
alkohol benzylowy
C6H5CH2OH
1,5392
108,14
1,0453
8
glikol etylenowy
C2H6O2...
seterah