Halina Kudlińska, Stjerwologija, czyli o współczesnej kobiecie rosyjskiej bez cenzury, „Acta Neophilologica” VIII, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko--Mazurskiego, Olsztyn 2006, s. 155-162.
stjerwa – leksem wartościujący; jego pochodne: stjerwoczka, stjerwoza, stjerwissimo
stjerwologija, stjerwozofja – rozpowszechnione neologizmy o charakterze terminologicznym
wyrazy intersocjolektalne – najnowsze słownictwo potocznej rusyczyzmy o szerokim zasięgu
w słownikach stjerwa – potoczność poniżej normy literackiej; w tekstach kultury masowej – inaczej
Wzorzec i ideał kobiecości:
· udział w organizowanych powszechnie kursach, treningach i szkoleniach
· lektura odpowiednich poradników
· liczne umiejętności
1. Sfera fizyczna (powierzchowność, uroda)
o zwracanie uwagi na modę
o dbanie o wygląd zewnętrzny
o doskonalenie języka ciała (postawa, gesty, mimika)
2. Sfera przeżyć psychicznych (cechy psychiczne, charakterologiczne
o wyrazista
o silna duchem
o odpowiedzialna
o samowystarczalna
o samodzielna
o mądra, inteligentna
o ma refleks
o elastycznie reaguje na sytuacje
o potrafi błyskotliwie rozmawiać
o celnie ripostuje
o potrafi stosować ironię
o potrafi snuć misterne intrygi
o ma wyrazisty system wartości
o ma jasno sprecyzowane priorytety życiowe
o w jej życiu zaznacza się dominacja dóbr materialnych nad duchowymi
o potencjał intelektualny i urodę wykorzystuje w celach handlowych
o kapryśna egoistka, świat kręci się wokół niej
o asertywna
3. Cechy zachowań i działań, styl życia
o najczęściej żyje samotnie, nie ma męża, dzieci, przyjaciół
o nie jest domatorką
o sukces zawodowy, kariera (spektakularna)
o punktem odniesienia jest zawsze mężczyzna, jego pozycja społeczno--ekonomiczna i towarzyska; poprzez związek z nim kobieta chce osiągnąć swoje cele i korzyści
o ma powodzenie u mężczyzn
o świadomie przekracza niejawną granicę między światem kobiet i mężczyzn
o łamie tabu obyczajowe
o łamie stereotypy o kobietach
o przejmuje męskie role, przejawia aktywność seksualną, dominuje nad mężczyznami
o walka z mężczyznami o prawo do zaistnienia w tradycyjnie męskim świecie
o metafora zwierzęca – lwica salonowa, drapieżnik
4. Pozycja społeczna
o kobieta sukcesu à eksponowana pozycja ekonomiczna, społeczna, osobista
o profesjonalistka pod każdym względem
o lider
o wysoki poziom samoświadomości i samoakceptacji
stjerwa – znak kultury, odpowiedź na tradycyjny seksizm społeczny i kulturowy
· wewnętrznie zróżnicowany pod względem aksjologicznym
matalena