republika.pdf
(
138 KB
)
Pobierz
763711434 UNPDF
Zasada republikańskiej formy
ustroju państwa
Termin
republika
wywodzi się z łacińskich słów
res publica
, które oznaczają wspólne
rządzenie przez obywateli.
1
Pierwszą republiką była Republika Rzymska (V w. p.n.e. – I w. n.e.), która dała
podwaliny do funkcjonowania współczesnych republik. Wprowadzono podział władzy:
władza prawodawcza i sądownicza należała do ludu (obywateli);
władza polityczna i administracyjna (Senat);
władza wykonawcza (urzędnicy elekcyjni)
2
.
Współcześnie ustrój republikański oznacza wykluczenie władzy dziedzicznej lub
dożywotnio sprawowanej (w znaczeniu negatywnym), albo oznacza władzę sprawowaną
przez większą część społeczeństwa (w znaczeniu pozytywnym)
3
.
W Polsce zasada republikańskiej formy rządów nie jest wyrażona wprost w konstytucji.
Konstytucjonaliści wyodrębnili ją z treści art.1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 2 IV
1997r. w brzmieniu:
Rzeczpospolita Polska jest dobrem wspólnym wszystkich obywateli.
Z powyższego artykułu konstytucjonaliści dowodzą, że pojęcie
Rzeczpospolita Polska
należy
rozumieć w dwóch aspektach:
jako nazwę własną państwa polskiego;
jako republikański system władzy
4
.
Kolejnym dowodem przemawiającym za twierdzeniem, że Polska jest republiką są także
inne zapisy Konstytucji z 1997r. między innymi:
art. 4, w brzmieniu:
1. Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do
Narodu. 2. Naród sprawuje władzę przez swoich przedstawicieli lub
bezpośrednio.
– wskazuje na pochodzenie władzy od narodu (obywateli);
art. 10 w brzmieniu
1. Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej opiera się na podziale i
równowadze władzy ustawodawczej, władzy wykonawczej i władzy
sądowniczej.2. Władzę ustawodawczą sprawują Sejm i Senat, władzę
wykonawczą Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej i Rada Ministrów, a władzę
sądowniczą sądy i trybunały
. – wprowadza trójpodział władzy i wskazuje
organy, które ją sprawują;
art. 99 ust.1 i 2 (
Wybrany do Sejmu może być obywatel polski mający prawo
wybierania, który najpóźniej w dniu wyborów kończy 21 lat. Wybrany do Senatu
1
M. Granat,
Prawo konstytucyjne w pytaniach i odpowiedziach
, s. 58.
2
G.Alf
ö
ldy,
Historia społeczna Starożytnego Rzymu
, s. 53 – 60.
3
M. Granat,
Prawo konstytucyjne w pytaniach i odpowiedziach
, s. 59.
Z. Witkowski [w:] red. J. Galster,
Prawo konstytucyjne
, s. 72 – 73; podobnie: W. Skrzydło,
Ustrój polityczny
RP w świetle Konstytucji z 1997 roku
, s. 14.
2
4
może być obywatel polski mający prawo wybierania, który najpóźniej w dniu
wyborów kończy 30 lat
) oraz art. 127 ust. 3 (
Na Prezydenta Rzeczypospolitej
może być wybrany obywatel polski, który najpóźniej w dniu wyborów kończy 35
lat i korzysta z pełni praw wyborczych do Sejmu. Kandydata zgłasza co najmniej
100 000 obywateli mających prawo wybierania do Sejmu
) - wskazują kto może
kandydować na posła, senatora, lub prezydenta;
art. 98 ust. 1 (
Sejm i Senat są wybierane na czteroletnie kadencje
[…])
.
oraz art.
127 ust. 2 (
Prezydent Rzeczypospolitej jest wybierany na pięcioletnią kadencję i
może być ponownie wybrany tylko raz
) - wskazuje na wybieralność i
kadencyjność organów ustawodawczych i wykonawczych.
3
Biblografia:
1.
M. Granat,
Prawo konstytucyjne w pytaniach i odpowiedziach
, wyd. Lexis nexis,
Warszawa, 2009.
2.
Red. J. Galster,
Prawo konstytucyjne
, wyd. TNOiK, Toruń, 2002.
3.
W. Skrzydło,
Ustrój polityczny RP w świetle Konstytucji z 1997 roku
, wyd.
Zakamycze, Kraków, 2000.
4.
G. Alföldy,
Historia społeczna Starożytnego Rzymu
, Wydawnictwo Poznańskie,
Poznań, 1998.
4
Plik z chomika:
irekw34
Inne pliki z tego folderu:
pl-rus umowa kupna sprzedaży samochodu.pdf
(55 KB)
PL-RUS umowa kupna-sprzedaży auta.doc
(19 KB)
zdejmowanie i zakładanie tylnych opon w 60-ce.doc
(20 KB)
Problemy i ciekawostki do gothic, gothic II NK i modów do nich.pdf
(4453 KB)
Opis schematu do ursusa c360.pdf
(230 KB)
Inne foldery tego chomika:
[ --- TABU --- ]
◙ ZACHOMIKUJ 96GB gier na swojego chomika!
akty prawne 2010-2011 [całkowicie darmowo na isap.sejm.gov.pl lub curia.europa.eu]
akty prawne 2013-2014 [CAŁKOWICIE DARMOWO- isap.sejm.gov.pl i dziennikustaw.gov.pl]
akty prawne 2015 [CAŁKOWICIE DARMOWO- isap.sejm.gov.pl i dziennikustaw.gov.pl]
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin