Szkolny Program Profilaktyki w Zaraszowie

Szkolny Program Profilaktyki

na lata 2002/2003, 2003/2004, 2004/2005

              Opracowany przez:

  mgr Bożenę Koziej

mgr Elżbietę Krasoń

mgr Justynę Pawlik

  dla Szkoły Podstawowej w Zaraszowie

SPIS TREŚCI                                                                                     STRONA           1

Podstawa prawna                                                                                                             2

Wprowadzenie                                                                                                                 3

I.                   DIAGNOZA ŚRODOWISKA SZKOLNEGO                                              4

II.               CELE I ZAŁOŻENIA DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH                     6

III.           SPOSÓB REALIZACJI PROGRAMU                                                         8

IV.            METODY REALIZACJI PROGRAMU                                                       9

V.               ADRESACI PROGRAMU I STRUKTURA ODDZIAŁYWAŃ                 9

VI.            PRZEWIDYWANE EFEKTY PLANOWANYCH DZIAŁAŃ      PROFILAKTYCZNYCH                                                                              11

VII.        EWALUACJA                                                                                                13

VIII.    HARMONOGRAM ODDZIAŁYWAŃ                                                       13

1.     Promowanie zdrowego stylu życia.                                                          14

2.     Zapobieganie agresji i przemocy.                                                            17

3.     Zapobieganie niepowodzeniom dydaktycznym.                                     20

4.     Zapobieganie uzależnieniom od alkoholu i innych

substancji uzależniających.                                                                      23                            

5.     Profilaktyka antynikotynowa.                                                                  26

6.     Bezpieczeństwo dzieci.                                                                              28

IX.            LITERATURA                                                                                               32

X.               Załączniki

1.    Diagnoza środowiska szkolnego w oparciu o ankiety

2.    Wzory narzędzi badawczych

3.    Przykładowe scenariusze zajęć, imprez szkolnych i klasowych

4.    Realizowane autorskie programy

5.    Referaty , publikacje nauczycieli

PODSTAWA PRAWNA

              Podstawą prawną do wprowadzenia działań profilaktycznych w ramach szkolnego programu profilaktyki, stanowią:

• Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej – art. 72
• Konwencja o Prawach Dziecka – art. 3,19,33
• Ustawa z dania 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Z 1996 r. nr 67, poz.329 z późniejszymi zmianami)
• Rozporządzenie MENiS z dnia 31 stycznia 2003 r w sprawie szczegółowych form działalności wychowawczej zapobiegawczej wśród dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem
• Rozporządzenia MENiS z dnia 26 lutego 2002 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz. U. Nr 51, poz. 458)
• Rozporządzenie MENiS z dania 31 stycznia 2002 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. nr 10 z 2002r., poz 96)
• Rozporządzenie MENiS z dnia 19 lipca 2002r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu nauczania szkolnego oraz zakresu treści dotyczących wiedzy o życiu seksualnym człowieka, o zasadach świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa, o wartościach rodziny, życia w fazie prenatalnej oraz metodach i środkach świadomej prokreacji zawartych w podstawie programowej kształcenia ogólnego (Dz. U. nr 121 z 2002 r., poz 1037)
• Program Ochrony Zdrowia Psychicznego
• Narodowy Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych
• Krajowy Program Przeciwdziałania Narkomanii
• Krajowy Program Zapobiegania Zakażeniom HIV

WPROWADZENIE

              Profilaktyka jest chronieniem człowieka w rozwoju przed zagrożeniami                i reagowaniem na nie. Jej celem jest ochrona człowieka, dziecka, ucznia, wychowanka przed wszelkimi zakłóceniami rozwoju. Człowiek niedojrzały sam dla siebie może być zagrożeniem. Dlatego prowadzenie dziecka ku dojrzałości jest zarówno wychowaniem, jak i profilaktyką.

              Oddziaływanie profilaktyczne ma szczególne znaczenie w odniesieniu do dzieci    i młodzieży w okresie dorastania. Jest to faza rozwoju, w czasie której dokonuje się wiele intensywnych, jakościowych zmian w osobowości człowieka. Fazę tę najczęściej charakteryzuje brak integracji. Dlatego jest to czas podatny na zakłócenia i podejmowanie działań ryzykownych.

              Czynniki ryzyka to wszystkie elementy (cechy, sytuacje, warunki) zwiększające prawdopodobieństwo pojawienia się niekorzystnych konsekwencji zaburzających prawidłowy rozwój. Należą do nich:

·        Środowisko społeczne i normy w nim obowiązujące, promujące dane wzorce zachowań.

·        Modelowanie takich zachowań w domu i w szkole.

·        Grupy rówieśnicze i występujące w nich zachowania dysfunkcyjne.

·        Słabe wyniki w nauce.

·        Brak celów życiowych.

·        Dostęp do środków i substancji psychoaktywnych.

·        Wczesna inicjacja w zachowaniach ryzykownych.

I. DIAGNOZA ŚRODOWISKA SZKOLNEGO

              Szkoła Podstawowa w Zaraszowie jest niewielką szkołą, co w połączeniu

z przyjaznym i bezpiecznym otoczeniem sprawia, iż stwarzamy naszym uczniom duże poczucie bezpieczeństwa. Przyczyn zachowań ryzykownych jest jednak wiele.  Wszyscy uczniowie naszej szkoły mieszkają na wsi, a zatem dostęp do korzystania

z różnych propozycji ośrodków kulturalnych mają utrudniony.

Około 90 % rodziców utrzymuje się z pracy we własnym gospodarstwie rolnym,

o areale najczęściej do 10 ha, dlatego część dzieci czas wolny od zajęć lekcyjnych  przeznacza  na pomoc rodzicom w  gospodarstwie.

Wykształcenie rodziców - najczęściej zawodowe, może być przyczyną braku aspiracji naukowych, ale może również wpływać motywująco. Sytuacja materialna wielu rodzin sięga granic ubóstwa. Wśród mieszkańców społeczności lokalnej nasila się w ostatnich czasach uzależnienie od alkoholu. Obserwuje się małą aktywność społeczną wśród mieszkańców ( brak stowarzyszeń, klubów, kół itp.)

Szkoła jest jedynym ośrodkiem kultury w naszej miejscowości.

              Diagnozy środowiska szkolnego dokonano na podstawie ankiet skierowanych

do uczniów, rodziców, nauczycieli (zał. Nr1), obserwacji zachowania uczniów, analizy dokumentacji wychowawców klasowych.

              Analiza wyników badań potwierdziła wstępne zidentyfikowanie obszarów zagrożeń występujących w naszej szkole i posłużyła do skonstruowania Szkolnego Programu Profilaktycznego  w Zaraszowie.

     Skutecznej realizacji założeń SPP sprzyjać będzie współpraca z różnymi instytucjami (Policja, Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna, Komisja ds. zwalczania problemów alkoholowych, Opieka Społeczna, KRUS, Urząd Miejski w Bychawie, Bychawskie Centrum Kultury) i rodzicami.

Przeprowadzona diagnoza posłużyła do określenia domniemanych przyczyn zachowań ryzykownych:

II. CELE I ZAŁOŻENIA DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH

              Szkolny program profilaktyki uwzględnia treści kształcenia dostosowane

do potrzeb rozwojowych uczniów naszego środowiska. Jest on zintegrowany

ze Statutem Szkoły i Programem Wychowawczym i ma na celu :

1.     Przeciwdziałanie zachowaniom ryzykownym.

·        ...