Temat 21: Administracyjno-prawna problematyka stanów nadzwyczajnych.
Tezy:
1. Warunki wprowadzania stanów nadzwyczajnych i organy uprawnione do wprowadzenia tych stanów.
2. Rygory stanów nadzwyczajnych i warunki ich wprowadzania.
Akty normatywne:
· Rozdz. 11 Konstytucji RP
· Ustawa z 29 sierpnia 2002r. o stanie wojennym oraz o kompetencjach naczelnego dowódcy sił zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom RP Dz.U. nr 156 poz. 1301
· Ustawa z 21 czerwca 2002r. o stanie wyjątkowym Dz.U. nr 113 poz. 985
· Ustawa z 18 kwietnia 2002r. o stanie klęski żywiołowej Dz.U. nr 62 poz. 558
Konstytucje uregulowania problematyki stanów nadzwyczajnych.
Stany nadzwyczajne są wprowadzane w oparciu o 2 przesłanki:
1. Istnienie sytuacji szczególnego zagrożenia (zagrożenie odbiega od normy, jest realne i obiektywnie sprawdzalnym)
2. Niewystarczalność zwykłych środków konstytucyjnych
Reżimy stanów nadzwyczajnych mogą się konsumować za wyjątkiem najsilniejszego reżimu, tj. stanu wojennego.
Zasady związane ze stanami nadzwyczajnymi:
1) Legalizmu – na zasadę tę składają się 2 przesłanki:
a. Sposób wprowadzenia i ogłoszenia danego stanu nadzwyczajnego,
Szukamy podstaw faktycznych i prawnych
b. Zakres regulacji ustaw o stanach nadzwyczajnych.
Oznacza on, że w czasie wprowadzenia stanów nadzwyczajnych zasady działania organów władzy publicznej oraz rygory (zakres ograniczeń wolności i praw człowieka i obywatela) musi określać ustawa. Dodatkowo ustawa powinna określić zasady wyrównywania strat majątkowych związanych z wprowadzonym stanem nadzwyczajnym.
2) Proporcjonalności – oznacza ona, że działania, które zostały podjęte w wyniku wprowadzonego stanu nadzwyczajnego muszą odpowiadać stopniowi zagrożenia oraz zmierzać do jak najszybszego przywrócenia normalnego funkcjonowania państwa. Gwarancją tej zasady jest:
a. Możliwość zaskarżania sposobu realizowania określonych środków prawnych,
b. Obowiązek zniesienia stanu nadzwyczajnego w momencie ustania przyczyny jego wprowadzenia.
3) Ochrony podstaw systemu prawnego – oznacza bezwzględny zakaz zmian aktów normatywnych w postaci:
a. Konstytucji RP,
b. Kodeksu wyborczego i ordynacji wyborczych (sejm, senat, samorząd terytorialny itp.),
c. Ustawy o stanach nadzwyczajnych.
4) Ochrony organów przedstawicielskich - oznacza ona, że w czasie stanu nadzwyczajnego i w okresie 90 dni od jego zakończenia istnieje bezwzględny zakaz skracania kadencji sejmu, przeprowadzania referendum ogólnokrajowego, przeprowadzania wyborów, przy czym kadencje organów ulegają automatycznemu przedłużeniu.
paulalodz80