Fizjoterapia_w_SM.pdf

(165 KB) Pobierz
Microsoft Word - Fizjoterapia_w_SM.doc
www.pandm.org
Fizjoterapia w SM
Definicja :
Stwardnienie rozsiane jest chorob Ģ przewlekł Ģ charakteryzuj Ģ c Ģ si ħ wieloogniskowym
uszkodzeniem układu nerwowego.
Dochodzi do uszkodzenia oraz rozpadu osłonek mielinowych włókien nerwowych.
Na skutek zaniku osłonek dochodzi do zaburze ı przewodzenia, a nawet całkowitego
przerwania przekazywania impulsów nerwowych.
Konsekwencj Ģ narastaj Ģ cego procesu destrukcji jest uszkodzenie aksonu, i powstanie tzw.
blizny glejowej .
Starsze, wcze Ļ niej powstałe ogniska maj Ģ do Ļę zwart Ģ konsytencj ħ , s Ģ stwardniałe,
zbliznowaciałe w odró Ň nieniu od "mi ħ kkich" (z obecno Ļ ci Ģ licznych komórek zapalnych)
Ļ wie Ň o powstałych zmian. St Ģ d nazwa schorzenia: "stwardnienie".
Uszkodzenie włókien nerwowych mo Ň e wyst Ģ pi ę we wszystkich regionach układu
nerwowego, co w konsekwencji prowadzi do wyst Ģ pienia ró Ň norodnych tzw. „rozsianych”
objawów. Dlatego choroba nosi miano :” rozsianego".
Choroba ma podło Ň e immunologiczne.
Charakteryzuje si ħ :
- okresami remisji i nawrotów objawów
- objawy s Ģ Ň ne w zale Ň no Ļ ci od postaci (wyró Ň niamy 3 )
- wyst ħ powaniem u ludzi młodych 20 – 45 r. Ň
- cz ħĻ ciej choruj Ģ kobiety (estrogeny mog Ģ zaburza ę funkcjonowanie uk.odporno Ļ ciowego)
Inne nazwy:
Multiple sclerosis (ang.) MS
Sclerosis Multiplex (ła ę .) SM
Przyczyna :
Dotychczas nie ustalono przyczyny, mo Ň na jedynie przypuszcza ę , Ň e istotn Ģ rol ħ odgrywaj Ģ :
- zaka Ň enia wirusowe
- zatrucia
- zaburzenia Ň ywieniowe
1
5049929.013.png 5049929.014.png
 
www.pandm.org
Postacie :
1)
Mózgowa
2)
Ň d Ň kowo – pniowa
3)
Rdzeniowa
Typy kliniczne :
1) Z rzutami i remisjami (Relapsing-remitting RR)
Charakteryzuj Ģ cy si ħ wyst ħ powaniem okresowych pogorsze ı w postaci rzutów i
nast ħ puj Ģ cych po nich remisji choroby.
Po okresie rzutu nast ħ puje albo pełny powrót sprawno Ļ ci ruchowej do stanu wyj Ļ ciowego
przed rzutem, albo pozostaj Ģ utrwalone deficyty.
2) Pierwotnie post ħ puj Ģ cy (Primary progressive - PP)
Stopniowy post ħ p choroby bez wyra Ņ nych rzutów i remisji.
3) Wtórnie post ħ puj Ģ cy (Secondary progressive - SP)
Pocz Ģ tkowo przebieg z rzutami i remisjami a nast ħ pnie stopniowe pogarszanie si ħ stanu
klinicznego bez wyra Ņ nie zaznaczonych rzutów.
4) Post ħ puj Ģ cy z rzutami (Progressive/relapsing - PR)
Przebieg od pocz Ģ tku stopniowo post ħ puj Ģ cy z wyra Ņ nymi rzutami choroby, po których
nast ħ puje całkowity lub niecałkowity powrót do stanu przed rzutem.
W okresie pomi ħ dzy rzutami nast ħ puje stopniowe pogarszanie si ħ stanu klinicznego.
Objawy :
Postacie
Mózgowa
Ň d Ň kowo – pniowa
Rdzeniowa
Objawy -niedowład połowiczy
-niedowład pojedynczej
ko ı czyny
-wiotkie niedowłady
-zaburzenia psychiczne
-objawy rzekomoopuszkowe
- afazja
-napady drgawkowe
- ataksja, afazja
-zaburzenia koordynacji
-zaburzenia równowagi
- adiadochokineza
-mowa skandowana
-objawy oczne
-dr Ň enie zamiarowe
- dysmetria
-chód marynarski
-wyrównanie nie
mo Ň liwe za pomoc Ģ
wzroku
-niedowłady spastyczne
-zaburzenia czucia
ħ bokiego
-zaburzenia czynno Ļ ci
moczowo-płciowych
-brak oczopl Ģ su
-brak afazji
-wyrównanie chodu za
pomoc Ģ wzroku
Stwardnienie rdzeniowe – najcz ħ stsze
2
5049929.015.png 5049929.001.png
www.pandm.org
Afazja - to całkowita lub cz ħĻ ciowa utrata umiej ħ tno Ļ ci posługiwania si ħ j ħ zykiem lub
rozumienia mowy.
Ataksja – to bezład, niezborno Ļę ruchów, zaburzenie koordynacji :
Dysmetria - brak wła Ļ ciwej miary w ruchach
Osoba chora bior Ģ c szklank ħ mo Ň e j Ģ zmia Ň d Ň y ę (hipermetria-zbyt du Ň a siła) lub nie potrafi
chwyci ę kubka (hipsometria)
Adiadochokineza – to niemo Ň no Ļę wykonywania naprzemiennych ruchów r ħ ki.
Objawy oczne – podwójne widzenie, niewyra Ņ ne , oczopl Ģ s, zez, utrata widzenia kolorów
Pierwsze objawy :
- dr ħ twienie, pogorszenie widzenia, kłopoty z chodzeniem, pogorszenie sprawno Ļ ci mi ħĻ ni,
głównie dłoni, wygórowane odruchy gł ħ bokie, zaburzenia połykania (dysfagia)
Cele fizjoterapii :
poprawa ogólnej ruchomo Ļ ci
poprawa równowagi - utrzymanie stabilno Ļ ci tułowia
poprawa koordynacji
zmniejszenie napi ħ cia mi ħĻ niowego
unikanie zbyt silnych obci ĢŇ e ı
reedukacja chodu
poprawa postawy
Metody :
Ę wiczenia stopniowe
- od pełnego do coraz mniejszego zakresu ruchu
- od szybkich do wolnych
- od symetrycznych do asymetrycznych
- od małego obci ĢŇ anie do wi ħ kszego ( unikanie zbyt silnych )
- od krótkiego czasu trwania ę wicze ı do wydłu Ň ania
Wszystkie typy ę wicze ı w zale Ň no Ļ ci od stanu pacjenta , od biernych do oporowych
(unikanie zbyt silnych ).
Gdy pacjent jest le ŇĢ cy to profilaktyka przeciw przykurczowa, odle Ň ynowa,
zaburzenia oddychania.
Przy spastycznych zaburzeniach ruchu stosowa ę metod ħ Bobach.
Ę wiczenia koordynacyjne np.PNF np. rytmiczna stabilizacja, zmiana kierunku ruchu
na przeciwny.
Stosowanie krioterapii unikanie ciepła
Stretching
Ę wiczenia w wodzie
Dostosowa ę terapi ħ do fazy choroby ostra/ przewlekła : w ostrej ograniczamy si ħ do
ruchów biernych i zamiany pozycji w przewlekłej stosujemy metody
Ę wiczenia Frenkla w ataksji
3
 
www.pandm.org
Przykłady ę wicze ı :
Równowa Ň ne
Koordynacyjne
Postawy
Bibliografia :
Nowotny J.:Zarys rehabilitacji w dysfunkcjach narz Ģ du ruchu.
Kloster B.Ebelt-Paprotny G.:Poradnik fizjoterapeuty.Ossolineum.
Grochala Rehabilitacja w chorobach uk.nerwowego
Obrazki:
A.D.A.M
VHI Exercise Prescription Kits
www.mspathways.ca
http://www.sissel-online.com/
http://www.thera-bandacademy.com/
4
5049929.002.png 5049929.003.png 5049929.004.png 5049929.005.png 5049929.006.png 5049929.007.png 5049929.008.png 5049929.009.png 5049929.010.png 5049929.011.png 5049929.012.png
Zgłoś jeśli naruszono regulamin